Skip to main content

Full text of "Festiva ad capita annulumque decursio : a Rege Ludovico XIV, principibvs, summisque aulæ proceribus edita anno M. DC. LXIII"

See other formats 


UmisMmm 


Mm 


mitm^ 


^m0Mm 

4 i V 


im 


'/  i 


mm^ 


mw^wM^^ 


s^mJ^ 


.S^ 


i^P 


U.  WS'  , J^,.  vil.-»»»- 

\u  *!•.  * 

(fi\f-  ^ 


1i?F 


't;  4-  »^2.)  ^ +3o  + sr 


FESTIVA 

AD  CAPITA  ANNULUMQUE 

DECURSIO, 

AREGELUDOVICO  XIV 

PRINCIPIBVS 
SVMMISQVE  AVL^  PROCERIBVS 

EDITA 

<iANNO  M.  DC.  LXIl 


FESTIVA 

AD  CAPITA  ANNULUMQUE 

DECURSIO, 

A REGE  LUDOVICO  XIV 

PRINCIPIBVS. 

SUMMISQUE  AUL^  PROCERIBUS 

EDITA  ANNO  M DC  LXII 

Scripjit  Gallice 

C A R O L F S PE  RRAFLT: 

Latine  reddidit,  & Verfibus  Heroicis  expreisit 
SPIRITVS  FL  E'C  HIER. 


i^l 

i® 

'si' 

1^! 


PARI  S I IS> 

E TYPOGRAPHIA  REGIA. 
M.  D C.  L X X. 


GALLIARUM  DELPHINO. 


VM  ex  omnihus  qu^s  ad  inptutionem  tuam 
pertinent,  nulla  Te  , aut  ‘vtilius,  aut  glorio- 
Jius  incitent , quam  L v d o v i c i Patris 
exempla  : aquum  ejt  , Serenissime 
Delphine,  Tibi  ad  imitandum  proponi , 
quidquid  Ille  praclare  gejjerit.  Cum  maturior  olim  & jirmior 
atas  , indoli  tua  plane  Regia,  animlfque  ingentibus , Herois  ‘vi- 
res ac  robur  addiderit:  inljiicies profeRo  Regum  (^Maximum,  nunc 
prima  ducentem  Juorum  agmina  , Imperatoriis  artibus  v^ue 
adeo  egregium , vt  ferocipmis  hojlibus  metum , peritijsimis  Du- 
cibus admirationem  concitet  ; nunc  in  Cajlris , aut  in  ipjo  pra- 
liorum  afiu , tam  intrepide  ac  fortiter  pugnantem  , vt  fud 
virtute  hof  es  ,fuis  periculis  milites  fuos  terreat.  Miraberis  ,f  ve 
inter  triumphos  , ipfus  viltoria  manibus  coronatus  emineat , 
& temperata  ac  leni  Majefate  vilios  etiam  fibi  conciliet-,  five  in 
fecretioribus  Conjiliis  mira  fagacitate  cuntfa  projpiciat , & 


EPISTOLA. 

increiihili  -prudentia  dij^onat.  Omnium  Ille  tibi  -virtutum 
exempla,  dum  Mas  tua  feret,  interea  colligit-,  qua  in  v Jus  deinde 
tuos  proferet  Vir  ille  fa^ientif  imus , qui  inflitutioni  tuaqtrapof- 
tpu,  abfolutifimam  in  T e Regis  Imaginem  effingit  ,&  ingentes 
fes  alit  Pojqulorum. 

At  quia  nondum  tantis  exemplis  par  es , Serenissime 
Delphine ,fpeliabis  olim  inviVifimum  Parentem  iis  armis 
inflruAum , ebque  belli  apparatu , quibus  totam  quam  late  patet 
Europam  concutit,  quoties  ffe  ad  militares  curas  accingit.  oAf 
fuefce  nunc  in  Decurfonibus , & Equejlribus  Pompis , qua  vm- 
bratiles pugna  funt , demirari-,  & duris  laboribus,  quodam  man- 
fuetiorum  virtutum  tjrocinio , pralude.  Magnifcentiam  difce , 
excultam  Pomparum  folemnium  fefivitatem , & quandam  in  mi- 
litaribus ludis  dexteritatem,  cum  decoro  corporis  habitu  ffexuque 
conjungam. 

Earum  quidem  rerum  imaginem  in  ea  quam  exprefi , Ludicri 
Certaminis  dejcriptione  ,perff)icies.  Cernes  Lvdovicvm,  quem 
folus  ipje  & fequi  & ajfequi poteris , ardua  quaque  meditantem-, 
alta  in  pace  bellicis  artibus  vtentem  ; in  otio  etiam  fuo  negotio- 
fum  -,  fuu  tam  carum , quam  fuos  fbi  caros  fentit  -,  lauris  denique 
Juis , palmlfque , quibus  hofes  fuos  inumbrat,  minores  fofculos , 
in  vfiss  & ffeAacula  Populorum  inferentem. 

(lAtque  Delphine  Serenissime,  non  tam  ea 
funt  ludorum  obleti amenta  , quam  exempla  virtutum , quibus 
informari , & ad  eam  gloriam  perduci  potens , ad  quam  tua  T e 
ingentia  fata  accingunt.  lam  haret  ,exjpeAdtque  totus  Orbis,  qua 
tua  indoles,  & prima  tua  portendit  Mas.  In  quam  lucem  affur- 
retiurus  fs  cogitat,  qui  tam  illufribus  initiis  fulgeas  : dumque 


EPISTOLA. 

eum  animum,  ^i<vidamque  eam  ereStdmque mentem  ^erj^idt , qua 
qiramatum  aufpcmjam  emicant , gaudet  T ik  aliquando  fe  ejfe 
pariturum.  Faxmt  Superi,  <vtTe , fortundmque  tuam  P opuli  Je- 
qui  ‘Valeant,  ommjque  in  Te  Oriis  dignum  Lvdovico  XIV. 
Filium  admiretur.  Hac  Junt  vota, 


Serenissime  D ELPHINE 


Tibi  addidiffimi  ac  devociffitni 
CAROLI  PERRAULT. 


1 


I 


FESTIVA 

AD  CAPITA  ANNVLVMQVE 

D E C V R S I O 

A REGE  AVL^aVE  PROCERIBVS 

EDITA  ANNO  M.  D C.  L X I I. 


Llvstrivm  Virorum  Mores,  &Fa£Ia  qui  olim  fcripscre ; folent 
eorum  non  modo  prslia,  vidloriafque,  fed  etiam  ludos  & otia  Pofte- 
ris  tradere.  lure  quidem  optimo.  Nam  pulcra  virtutum  fpecie,  bel- 
latorum hominum  vitia  quandoque  fe  obtegunt.  Quin  &;  ea  non- 
nunquam  fcelera  funt,  qus  miramur  Heroum  Facinora.  Acuit  enim 
animos  ut  Virtus,  ita  Cupiditas.  Pudor  & fama;  formido,  csca  lau- 
dum ambitio,  infana  ulcilcendi  voluptas,  fceda etiam  quandoque 
libido  non  minus  incitant,  quam  innatus  ac  fincerus  glori* ardor. 
At  in  otio  quifquis  ingenium  morefque  Principum  explorarit,  in- 
time noverit.  Dum  nec  fiii  decoris  funt  obliti,  nec  ignavia  temporum  fradli,  fed  ad  glo- 
riam eredti,  fuam  in  pace  dignitatem  tuentur ; ut  Majeftati  fu*  aut  faluti  in  bello  confu- 
lunt;  tunc  alte  infidere  eorum  animis  Virtus  putanda  eft. 

Id  plane  intellexerant,  qui  fibi  in  oftentationem  ingenij  , & laudandi  argumentum  , 
Heroic*  vit*  imagines  effinxerunt.  Poterant  illi  quidem  per  ftrages,  & profligatos  exer- 
citus, continuo  vidores  inducere,  quorum  erant  artifices.  At  eos  nobis  exhibent , qui 
pro  Quernea  Corolla  in  ludis,  pro  vidoria  ScPecuritate  Imperij  in  pr*liis  decertarent.  Fa- 
dos  enimin  exempla  Principum  viros  exiftimabant , quorum  nufquam  animus  languefce- 
ret, quorum  negotiofum  efletotium,qui  ubique  acriter  agerent,&ubi  remifilTent  bella, 
ludicris  exercitationibus  incumberent.  Ita  eum  nobis  Homerus  Achillem  depingit , qui 
curfu,  difeo,  &pala;llra,otij  fui,  padaque  induciarum  tempora  confumeret;  iEneamque 
Maro  non  miniis  commendat,  cum  invitaret  ludis  fuorum  animos , &;  funebres  Patri 
inftrueret  apparatus , quam  cum  Gentem  rerum  dominam  vidoriis  fuis,  &C  Turni  ipfius 
interitu  conderer. 

A 


'Duc  6 
Grai/unc 
Mitwhdl 
de  F rance. 


La  Place 
Roiate- 


Les  Thml- 
Urio. 


2 AD  CAPITA  ANNVLVM  QV  E DECVRSIO. 

Equidem  eas  Artes  qui  optime  noverit,  non  inanes  exillimaverit  pompas,  &fpe£l;a- 
cula  ad  folam  oculorum  voluptatem  excogitata : quippe  non  modo  a defidia , qua:  pacij 
& morum  pratcipua  labes  eft,  homines  ad  induftriam  avocant;  fed  promptam  etiam  ha- 
bent rei  militaris  difciplinam.  Corpora  enim  ad  laborem  fledlunt,  firmantque ; ipfis  quo- 
que animis  alacritatem,  vlmque  fuam  augent,  & glorite  laudifque  defideria,  quibus  ma- 
xime virtus  incitatur,  accendunt.  Tum  percipiunt  egrcgij  luvenes,  quam  dulce  Istvim- 
que  fit,  rebus  prteclare  geftis,  populari  plaufu  ac  gratia  excipi,  ca;terifque  omnibus  ante- 
ferri ; cum  in  frequenti  confeflu , fortitudinis  aut  dexteritatis  prsmium  hilares  retulere. 

Decet  igitur  , publicarque  famx  intereft.  Regum  maximi  Spedlacula  in  lucem  prodire,, 
ut  pollquam  didicerit  Poftera  Altas,  quibus  cladibus Imperij  fuihoftes  alfecerit;  qua  cura, 
quove  lludio  fuorum  fortunis,  ac  faluti  confuluerit ; quid  egerit  pace , belloque ; miretur 
etiam  fi  quid  per  remifliora  tempora  lulerit.  Sciat  Lvdovicvm  fui  fa:culi  Regibus  a:que 
dexteritate  Se  furaptu,  ac  confilio,  animique  robore  prxllitilTe  ; quibus  Galli  Nobiles, 
carteris  etiam  orbis  terrarum  Gentibus  antecellunt. 

Ea  de  caufa  Vir  Clariffimus  loannes  Baptifta  Colbertus , qui  in  promovenda  Regis 
Regnique  gloria,  omnem  curam  fidemque  adhibet ; incellum , velles,  fymbola,  curfus, 
omncmque  celeberrima:  Pompa:  apparatum  in  <es  incidi  curavit , infculptifque  imagini- 
bus , ac  brevi  oratione  exprimi;  vt  fui  Principis  Ludos  quodammodo  Pofleris  ederet. 

Prius,  tamen,  quam  rerum  leriem  fingulatim  attingam  , Ledtorem  monitum  velim; 
quanta , quanta  fuerit  huius  ludicri  Certaminis  magnificentia , tum  fplendore  & ornatu 
vefl.ium,tum  equorum,  & famulitij  llipantis  frequentia  , tum  etiam  Caftrorum  fitu  ac 
forma  ; nihil  aliud  efle  quam  Annuli , pidlorumque  Capitum  decurfionem  , fine  argu- 
mento, fine  denunciats. provocationis  libellis, fine  ulla  machinarum  ope;  ita  ut  Aulicos 
quifque  putet  prtelufilTe  ludicrorum  Certaminum  celebritatibus , 11  quando  edent  cum 
omni  fuo  ritu , luxuque  ineunda:. 

Ac  primum  Ducem  Gramontium  Francia:  Marelcallum,ut  praedet  Spe£laculo,Rex 
ipfe  Callrorum  Prsfedlum  elegit , nempe  unum  inter  Proceres  bellicarum  artium  , &C 
omnium  leporum  atque  elegantiarum  peritillimum.  Placuit  deinde  nobiliffimarum 
Gentium  mores,  veftefque  imitari ; rem  nullis  fabularum  involucris  , nullis  machinatio- 
num ambagibus  implicatam  quidem  Gentes  fuis  fedibus  excita; , St  in  obfequium 
Delphini  recens  nati  addudla:  videbantur;  tum  ut  eius  natales  colerent;  tum  ut  ei  totius, 
orbis  Imperium  deferrent.  At  eo  tantum  res  fpedlaverat,  ut  ordinatior  edet  Pompa,  & 
peregrini  cultus  fulgore  fpedlantum  oculos  animoique  reficeret. 

Divifs  igitur  in  quinque  Turmas  Nationes,  & fuo  loco  dilpofita:.  Suus  cuique  pripo- 
fitus  Imperator.  Decem  adjundli  Equites  cum  fuo  finguli  comitatu  ac  cultu.  Romanis 
Rex  prxfuit;  Perfis,  unicus  Regis  frater;  Tureis , Condzus ; Indis,  Anguienus  Condii 
filius;  Americanis,  Guifius.  Mox  deferipta  Equitum  nomina;  decretumque  Regis  arbi- 
trio, quo  quifque  ordine,  quo  Stipatorum  numero, qua  veEe, quibus  veftium  telTcris  in- 
llrudlus  incederet. 

Deerat  fpedaculo  Circus , qui  circumfufam  Spedlatorum  multitudinem  immenfis 
Theatrorum  molibus  fuftineret,  &C  tantam  intus  Equitum,  tantam  Equorum  vim  cape- 
ret. Regius  quidem  ille,  ftrudlusin  eos  fere  Ludorum  ufus,  laxis  porticibus,  ingenti  gy- 
ro, pulcherrimo  domorum  profpedlu  ; quamquam  Lvdovici  XIII.  Pompam  Eque- 
Ilrem  olim  inclufit , quantam  nulla  retro  xtas  viderat ; anguftior  tamen  vifus  eft.  luxta 
Luparam  Hortofque  Regios , patebat  Area  longe  late'que  fusa  planitie  , &C  circum  ftru- 
dlarum  Aidium  concinnitate,  opportuna.  Ibi  exiguo  tempore  Caftra  locata  quinque  fupra; 
quadraginta  decempedas  in  quadrum  occupavere  ; duplici  carcerum  ambitu  fepta.  In- 
terjedlum  inter  utrofque  carceres  fpatium , quo  Equitum  Turms  commode  procederent. 
Eredla  deinde  Theatra  compadlis  trabibus  Caftra  cinxere,  relidlo  duodecim  fere  pedum 
intervallo,  quo  vacui  Sellbribus  equi  includi  podent , ne  rerum  ordinem  perturbarent, 
fi  quando  ardore  fuo  atque  impetu  concitati  acrius  effervefeerent.  Ita  Amphitheatrum 
expredum,  perfe(3:umque  eft  ea  circuitus  amplitudine , qua:  hominum  millia  quinde- 
cim compledli  podet.  Quatuor  infra  , fupraque  ordines  collocati;Ut  qui  fpeclaturi  ade- 
rant. 


AD  CAPITA  ANNVLVMQ^E  DECVRSIO.  3 
rant,  gradatim  adfiderent ; ita  quidem  ut  infimus  e terra  gradus  odo  pedibus  furgeret , 
fupremus  totidem  altiu'?  promineret. 

Redada  in  quadrum  Amphitheatri  forma  ^ qua  ingens  patebat  aditus  , in  hemi- 
cyclum  defiit.  Illic  Regiz  Cohortis  Statio  pofita,  five  ut  in  medio  Rex  conftitutus,  Ag- 
minum inceffum  regeret ; five  ut  confidentes  ex  adverfo  Reginas  fufpiceret , vicilTim 
& ipfe  fpedlandus.  Reliquis  Cohortibus  ad  extremas  Circi  partes  fuus  locus  forte  con- 
tigerat. 

In  media  Regia;  Domus  fronte, qus  medium  Amphitheatrum  fipedat,  Reginas,  Prin- 
cipefque  foeminas  Theatrum  excepit , partim  Ionica , partim  Dorica  artis  duplici  mar- 
morearum columnarum  ferie  diftindtum , quarum  ex  auro  baies,&  epiftylia,8£  zopho- 
ri, & clathri,  cateraque  ornamenta  fulgebant:  in  Propylaum  hoc  opus  delinebat,  in  quo 
hac  infcripta  inciiaque  nitidiffimo  marmori, aureis  litteris  legebantur. 

VICTRICIBVS  ARMIS 

L O D O I C I 

FRANCORVM  IMPERATORIS 

LVDOVICVS  XIV.  FELICITATI  NATIONVM  DATVS, 
REGVM  DECVS,  HVMAN^  GENTIS  DELITI.^, 
HOSTIVM  TERROR,  SVORVM  DESIDERI VM, 

OMNIVM  ADMIRATIO 

ANNOR.  XXIII.  VICTORIARVM  NVMERO  MVLTO  MAIORE, 
HOSTIBVS  MARI  TERRAQVE  PROSTR  ATTR. 

LATE'  PROLATIS  FINIBVS,  FIRMATIS  VBIQVE  TERRARVM  SOCIIS, 
PACE  SVIS  LEGIBVS  ORBI  SANCITA: 

NE  QAID  CESSARET  HEROICA  VIRTVS, 
PALiRSTRICAM  VICTORIAM  NON  DEDIGNATVR. 

f- 

Hinc  inde  Effigies  eminebant , quarum  altera  Belli , Pacis  altera  fpeciem  praferebat. 
Suis  illa  Trophais,iftacongeftis  omniuni  artium  inftrumentis  infidebat.  Apta  huic  argu- 
mento  accefferant  ornamenta  , quorum  dux  &C  author  Vigaranius  Regius  Machinarum 
Artifex, qui  fub  fummo  Caftrorum  PrafeSo  totius  apparatus  curam  fufceperat. 

Nonis  tandem  Iunij,cum  dies  latilTimus  illuxiflet , Pratorianis  Cohortibus  Helvetio- 
rum Francorumque  mandatum  eft,  vias  omnes,  ubi  dilucefcerec , pratexerent,  ab  ipfa 
planitie  qua  Vindocinenfi  Palatio  adjacet, per  Richelij, & Divorum  Honorati, Nicafii- 
que  vicos,  ad  ipfos  Amphitheatri  aditus : five  ad  fubmovendas  paffim  refluentium  Popu- 
lorum turbas ; five  ad  augendam , novorum  militum  numero  &c  quafi  prafidio.  Ludorum 
amplitudinem. 

Ad  Vindocinenfis  iRdes  cum  fuo  Agmine , cum  omni  ornatu  fuo  fe  Rex  contulit , in- 
dultque  fplendidiffimas  velles.  Cateri  cum  fuis  Agminibus  Duces,  iuxta  edidas  ab  eo 
qui  Caftris  praerat  leges, illuc  convenere.  Aliquanto  poli  fuos  inter  Equites , Majeftate 
fua  confpicuus  Rex  emicuit. 

At  Regina  , quibus  fele  Britannia  Regina  , unici  Regis  fratris  uxor  , Gaftonis  Pa- 
trui filia  , Principes  atque  Aulica  foemina  adjunxerant  , in  fuo  Theatro  confedere.  Ex 
fericovillofo  coloris  violacei,  umbella  penfilis,  intextis  auro  Liliis  ornabatur.  Tapetes, pul- 

B 


4 AD  CAPITA  ANNVLVM  QJV  E DECVRSIO. 
vinique  pedibus  fublirati , cubitalibus  cancellorum  fulcris  impofiti , fimili  nitore  ac 
luxu  fulgebant. 

ciL:dE-  Etrsus , Pleffaius , Villaregius,  Aumontiuique  Francis Polemarchi  infra  confliterant, 
quodam  dignitatis  fus  jure  ac  titulo,  Regifque  ipfius deleflu  Caftrorum  ludices  confli- 
luxta , Legati , excerariimque  Gentium  Miniftri adfederant. 


QVINQVE 


Pr^rfec 


Toriini 


iif.  Shptzhjrcj  litiYni  - C 

ts Summus  Castroriiin- 

Pnxta-hu<  _ , 'S.tk 

i6  Casirvnt/nSufpnrfTiiz pUiiiuor  Epl- 
ly  Tubicinis  duo  - 'io  E<ja 


) L Pars bor/onim  npjiorum 

j a ^hiicht  ncifs ndt.c CofnirJihs  iiuLi 
‘ 3 Amp/ideahum 

4.  incessum pspulu  theainim 
t Pnrivrttiri.i  Leqio  ^UC0J ptir/e.x-ens 


/ Sumnu  C ajiivruin 

Tyrnpanuiiej  vniui . 

.?  Tiduines  Suo 
Q Anntqerwius 


3^  iJnoiilhiClUCS  L ajirvrum  Pnzfiirii 
Titi-nia*  A/ii/ui^nniri  DaciJ^ 
Arniiqcr-imiu 
JI.0  £p/i(rhi  ijnahtoi' 


fi  E<jin  Juchlt/  ijiiahior 


Shpa^rcs^ocfa 


^5  Ca^h'oriun  PfcxfechLS 

Su/y}rir^ce'/i  Auo  '' 


■PS"  TilhlCiRes  duo  Pri.TfeL-6iCa^h'arum  p.g 

Pumice  QuiJ!/  Ducls 

AmiKjer  -i^riiut  fcj 

■fZ  i/ueot  ijua^uT  ,-t 


i liuchhj  tjuaiinyT~ 
jaiores  ocfo 
■fluorum  Prtvfechis 
pnvfvch.  Juo 


1’tqinii  Eipaiiirn  Iii/ 


yy  Qjiu^or  AriJuperi 

S6  Recju^  E^^Juvhi  ■znqitih  ijuahun' 


Luvina.'  1 mpcrafor 

Cohorhum  i^e^illanf  qtiahipf 
Decem  EytuAv  Tunnce  Re^r  cum  Puut.sinijuliAiynujcnp 
ifua^uor.  *'  *" 


jx<  Yiiunh  £juthir>i  K^i/itrbi 
.o-i  Ti/mnqhur^e.r  ‘i'nii^Tuf>7iiT 
j4itLjiuennizi  J)ui-ur . 


Tuiicines  Juo 

Of  £ijuihini.i4ao  x.^inau/uf 

.ii7ci..rctnc.r . 

Qo'  Afnitijcr 


iii  Aftftiqef  -2'ntu  ^ 

£j.u  ciuch-tij  ij 

\ 


0/  En/upl'i  duoJecimAn 
Aiyitiqi'>'‘2’nus 
00  Eijm  liuoiih;  viaitih  u, 
4.-,  ,nr^u/i^ 


wf  Yuiinh  Eijui^ifn  £p/i<x^i  toi  £i.jui  ciudiht  2’tqtnh  -,KnniTiili<s 

lod  '^/njra/lUfte^t  'imUifTurnurGuis^ Dacis  Aijnsone.tlAuo . '' 

icy  TuI>ictn&rduo  icp  Aiy7tiacr-vnus 

iu>  DuoaectmE^Airit  Guuf^ Dacos 


liirnicv  diuTor. 

lof  Dec€m  £cptdc^f  Tut-7>ur  Atujiiicnrt  - Duc 
LjuahioKSinquli  ^eruu  •Stijjah  . 


or-Arufutenn . 
iuo  . 


1110  tcirie>f  (^ucc&uoi' 
Serui  ifujtnh  ijuaiuor 


1 

( 


QVINC^VE  TVRMARVM 

CVM  SVIS  CASTRORVM  PRAFECTIS. 

E FORO  Q_y  O D VINDOCINENSI  PALATIO  ADIACET 
AD  AMPHITHEATRI  ADITVM 

I N C E S S V S 


Ollo  CATIS  opportune  Reginis  , prima  ad  ipfos  ufque  Circi 
aditus  Pompa  proceffit.  Prxpofitus  Caftrenfibus  curis  Gramon- 
tius  folennium  Ludorum  initium  fecit.  Przibant  Vigaranius  qui 
fecundas  in  Caftris  gerebat  partes;  deinde  Tympanotriba,  duo 
Tubicines,  Armiger  unus.  Ephebi  fex,  equi  o&o  , quos  crebris 
falribus  lafcivientes,  bini  hinc  inde  Agafones  addudis  frtenis  tem- 
perarent ; mox  duo  a;rei  Tympani  pulfatores , Tubicines  qua- 
tuor , Stipatores  decem.  ^ 

Ille  Romanorum  more  ornatus  prodiit.  Textam  terfo  denfo- 
que  ferico  purpuram  induerat , cui  multam  auri  argentique  vim  inleruic  acus  Phryo^ia 
Similes  pedibus  cothurnos  induxerat.  Igneus  ubique  color,  plurimique  crebro  igne  fuo 
Pyropi  radiabant.  Sparfa:  caflidem  eius  ornabant gemmtE,&  rubros  inter  plumarum  api- 
ces nigra  Ardeote  crilla  eminebat.  Indicem  Imperij  baculum  aureum  manu  gerebat- 
equo  infidens,  cui  ex  auro  argentove  textili  dependebat  liratum  ; cui  e crinibus  etiam 
caudaque  multi  vittarum  nodi  defluebant.  Quatuor  deinde  Gramontium  Subprsfeai 
non  fine  magnifico  veftium  apparatu,  comitabantur.  ^ ’ 

Ibat  deinde  DuxPrxtorians  Cohortis  Comes  Noaillius,  cuiTurm*  Regite  Callracom- 
milia  lunt,  Romano  habitu ; is  enim  erat  Regis  , & Equitatus  Regij  cultus  Buccina 
tores  duo  Scutarius  eques.  Ephebi  quatuor  pratcelTerant ; totidem  fine  Selforibus equi 
o6lo  Satellites  , exiguoque  poft  intervallo , Cuftodum  Regij  Corporis  militum  Le- 
gati , nunc  Callrenfis  Prxfeftura:  Adjutores  duo  , Romecurtius , Carnaceus  leoue- 
bantur.  ^ " «rcw*- 


Eodern  ordine,  pari  comitatu, qui  rem  Caftrenfem  cujulque Turma!  regebant,  accel^ 
fere.  Vardeusfub  Aurehanenfi  Duce , luxu  Perfico  fplendidus  ; fub  Condao  , Luxem- 
burgerfis.  Turcico  yeftitu  ; Coquetus,  in  Anguieni  Turma,  Indorum  opibus  infirudus,  S”- 
Etrsi  Comitis  gerebat  vices:  unum  ex  America  Proceribus  exhibens  Eques  Gramon- 
tins , Guifij  Equites  locandos  fufeeperat.  ^ 

Ea  poftquam  Amphitheatrum  Caterva  fubierat , & in  Reginarum  confpeau  parumper 

^ ^ L mont. 

K-i 


J.aNoite,(*r 

Giyy. 


BrinonviUe  1 
P'tmrelet. 


Salini  j & 
TiiiRiiuit. 
yidjutd, 
Sraumont. 
iej  Comtes 
de  f^ivonne, 
de  S/dne 
Agnm. 

Lt  Dac  de 
Navaillei. 
hei  ComreS 
eC  Arma- 
gxae  , d» 
Lude  , de 
Lsiivifnj , 
dr  de  la 
fueilUde. 
Lei  Mar- 
tpiu  de  yii- 
letjmer.  (jrde 
XichelieM. 

Lt  Comte  de 
Ditrai. 

Le  fteur  de 
fjOMvierj. 


6 QJINQJE  TVRMARVM  INCESSVS. 

fteterat.  Qui  fupremam  Circi  Przfeduram  obtinuerat,  loci  aditus,  feptumque  luftra- 
vit , transfigenda  exploravit  Capita  , ftadium  omne,  quam  late  patet , infpexit ; rcfque 
ubi  intellexit  apte  compolitas , Regem  per  nuntios  admonuit.  Suos  interea , qua  Re- 
gina: federant,  utrimque  collocavit , & arenam  emenfus,  fuam  fingulis  Turmis  flatio- 
nem  defcripfit.  Pofitis  Caftris  qui  praeerant  , quafi  reliao  Stipatorum  prxfidio  , ad 
fuos  ipfi  Duces  rediere.  Ille  in  ipfo  Amphitheatri  ingreffu  conftitit , adventantium 
Principum  Agmina,  rite  vna  cum  Subprafcdlo,  excepturus. 

Non  hic  lingulas  veftium,  lingulas  Triumphi  ludicri  partes  percurrere  operae  pretium 
duximus.  Qui  curiofitis  inveftigaverit,  fcriptas  accurate  rerum  animadverliones,infcul- 
ptafque  diligentilTime , & ad  rei  veritatem  expreflas  imagines  confulat.  De  Symbolis  ac 
Lemmatibus  feorsiim  etiam  agitur.  Satis  fuperque  eft  Le£lorem,inrpe£loremque  operis 
admoneri;  vt  diverfas  Veftium  Ipecies,  ita  iverfos  cuique  Cohorti  colores  efle  pritfcri- 
ptos,  qui  kim  effent  auro , argento,  gemmifqne  permixti , lepida  quadam  ac  nitida  va- 
rietate pafcebant  oculos.  Colore  igneo  nigroque  , Romani ; Puniceo  alboque  , 1 
Cxruleo  ac  nigro.  Tureae;  Carneo  croceoque,  Indi;  Viridi  ac  candido,  cum  pretiolis 
ferarum  pellibus,  Americani.  Suis  quique  velut  refleris  difcoloribus,  notabantur. 

Sefe  ame  omnes  Campo  intulit  Regia  Cohors.  Qui  bellica  tundebat  tympana  ; qui 
clafficum  canebant,  auri  argentique  textura  induti  progrediebantur  : infertxque  vexil- 
lulis  tubarum,  equoriiraque  ftragulis  Aquila:  aures  nitebant.  Tum  vero  Mallignaius 
Armiger  Regius  prodiit.  Mox  Equos  viginti  curCbus  Equitum  paratos , Agalones  duo 

vtrimque  regebant  binos  & binos.  i i 

Accedebant  Nosus  Majori  Regis  Equili  Prspofitus : Gyvrius  Minori.  Ille  Nobiles 
Pueros,  quipiaas  dextrd  gerebant  Haftas,  prsceCTerat;  quorum  m equis  exultantium. 
Scutarii  duo,  iter  atque  impetum  dirigebant.  Ifte  equos  quinquaginta.  Regi,  fi  quem 
confeendere  mallet, fplendidiffimis  phaleris  inftruaos,longaferie  circumduci  curaverat. 
Tria  deinde  pulfabantur  tympana,  oao  clangebant  tubs.  Liaorum  in  morem  lamufi 
pedites,  falces  aureos  prsferebant.  Numerofum,  ornatumque  claudebant  Agmen  Bre- 
nonvillsus,  ac  Vanteletus , quorum  alter  Haftam;  alter  Auguftiffimi  Pnncipwgeftabat 
Scutum,  cui,  piaus,  pro  Synibulo, erat  Sol,difcufsa  noftis  ac  nubilorum  caligine Cslo 

refulgens.  Addita  hsc  erat  Epigraphe;  Ff  WA  wV/.  • -u  ■ 

Noaillio  pr3:eunte  , Kcx  folus  Imperatorio  Qmritum  habitu  conipicuus  ibat,  ea  ons 
fpecie , ea  majeftate,  qus  totius  Orbis  terrarum  viaores  deceat.  ^ 

Tum  crebri  plaudentium , laudantiiimque  toto  Circo  clamores  ftrepitufque , Regem 
aliis  indicarunt,  pramuntiarunt  aliis.  Tunc  alte  infita  a Natura  ipfa  Gallorum  in  fuos 
Principes  pietas,  quam  auxit  tot,  tantarumque  Virtutum  Lvdovici  reverentia, in  ad- 
mirationem, acclamationffque  erupit.  Martem  adhuc  8c  bella  fpirantem  in  otio  He- 
roem  mirabantur  omnes,  qui  Vidoriarum  fuarum  impetu  remiflo,  vt  fuos  fublevaret. 
Pacem  nuper  juraverat.  Futuras  rerum  omnium  copias , Impenique  decora  , Virtutis 
ac  Sapientia  maturefeentes  frudus;  rdque  alta  adhuc  caligine  merfas,  fuo  quifque  ani- 
mo vkutabat.  Mox  gaudij  admirationifque  motibus  accenfi  in  vota,  gratefque ; planius 
ac  clamores  excitabant,  inconditos  quidem , fed  omnibus  Poetarum, Oratorumque  mo- 
dulis longe  fuaviores.  , r , TT-J  J 

Duo  Recfem  anteibant  Scutarij,  Salinus,  &Taillouetus ; duo  fequebantur,  Vidaudus 
ac  Belmontius;  Pratorianorum  militum  Vexillarij.  Lediflima deinde  nobilium  Equitum 
manus,  qui  laudem  & palmam  ambirent,  procellit.  Ij  erant  Comites  Vivonus  , Sant- 
A'rnanus;Dux  Navaillius;  Comites  Armagnacus,  Ludxus,  Lovignxus,  Fueilladms ; Chla- 
mTde  omnes  Latia,  prifcilique  Roma  ornamentis  infignes.  Marchiones  Villequierus,  Ri- 
cheliiilbue,  Comefque  Durarius,qui  denum  implere  numerum  debuerant,eo  tempore, 
adversa  valetudine  utebantur.  Rex  ipfe , Armagnacus,  ac  Sant-Agnanus,  in  eorum  lo- 
cum fulFeai,abfentium  curfus  inivere.  Poliremus  aderat  Louverius  Armiger, qui  Regis 
Enfem  deferebat : quadraginta  Satellites  iuxta,  & Ephebi , Equitum  Haftas  & Scuta  fe- 
rentes. 

Ciim  inceftu  compofito  Amphitheatrum  extra  carceres  obiiflent,  & fub  oculis  Regi- 
^ narum 


QVINQVE  TVRMARVM  INCESSVS.  7 

narum  magnifica:  Turmx  Pompam  omnem  explicuiflent , quafi  lunata  acie,  in  Curri- 
culum fubeuntes,  conllitere;  ne  Circi  aditus,  quos  deinde  erant  occupaturi,  exteris  in- 
tercluderent. 

Succeflit  ftadio  Aurelianenfis  Ducis  Turma,  Perfarum  in  morem  inftrudta, Tympano 
uno,  duabiifque  Tubis  fonantibus.  Equi,utfupra,  viginti  in  ufum  decurrentium,  fero- 
citer ac  lepide  quandoque  relu£tantes,preiris  habenis  ab  Agafonibus  regebantur.  Scuta- 
rij  munus  obibat  Desbordxus,  apud  Ducem  Aurelianenfem  Equitator,  jaculum  manu 
prxfsrens.  Scutarius  alter.  Ephebi  fexdecim  fequebantur ; dudlique  ad  pompam.  Princi- 
pis Equi,  quatuor  fupra  viginti;  duo  Tympaniftx;  Tubicines  quatuor.  Mox  Satellites 
viginti  quatuor,  manu  altera  Secures  ac  Fafces,  altera  Arcus,  humeris  Pharetras  geftantes 
prxterierunt.  Nec  longe  aberant  Gafiionus  ac  Blanquetus , Ducis  Armigeri ; cujus  ille 
Haftam,  Scutum  ille  fuftinebat,  in  quo  deferipta  erat  pro  Symbolo  Luna,  cum  hoc  Lem- 
mate : Vno  Sole  minor. 

Perfarum  opes, luxumque  omnem  exprelTerant , intexto,  Phrygionum  induftria,  pu- 
niceis  veftibus  argento;  quibus  Infignibus  agnofei  optaverant. 

Antecedente  Marchione  Vardxo,  Dux  ipfe  emicuit  Perfarum  Imperatorem  agens, 
cujus  Palla  tota  carbunculis  effuse  nituit.  Ornamentis  ipfe  fuis , eleganti  quadam  & egre- 
gia oris  dignitate,  decus  ac  fplendorem  addiderat. 

Comitabantur  Equites  decem , Marchio  Villaregius , Comes  Pleffxus,  Marchio  Bel- 
lefontius , Rohannxus  Eques,  Comes  Lifle-bonxus  , Princeps  Marcilliacus  -,  Comites 
Fuxenfis,  Clerxus , Vaillacus ; Marchio  denique  Illierius.  Stipatoribus  quifque  quatuor 
utebatur;  duobus  honorariis  pueris,  qui  Scuta,  & Haffas  opportune  porrigerent. 

Atque  ij  dum  orbem  fuum  conficerent , prodiit  Condxi  Turma,  qux  tertia ; Turca- 
riimque  Gentem  exhibuit. 

Tympaniftes  unus ; duo  Tubicines ; Equi  deinde  dudfitij  viginti ; Armigerunus  atque 
alter  ; Ephebi  duodecim  ; Equi  Principis  viginti  quatuor  , quorum  famuli  pedites  in- 
ceffum  componerent;  Tympanorum  pulfatores  duo;  Tubicines  quatuor;  Satellites  Se- 
curi & Acinace  inftruSi,  quatuor  fupra  viginti ; auro  , argentoque  tedfi  omnes , Lunis 
fubinde  argentea  cornua  exerentibus, plumifque  albis,  nigris,  cxruleifque  infignes  pro- 
cefferant.  Eodem  habitu  Armigeri,  fui  Ducis  Hallam  , Scutumque  prxtulerant,  in  quo 
depiffa  erat  curvatis  cornibus  Luna,  cum  hac  Ef  \grzphe-.Crefcit  ut  ajpicitur. 

Pofl  Luxemburgenfem  ibat  Condxus  , Turearum  Imperatoris  cultum  ac  fpeciem 
prs  fe  ferens.  Ibat  egregius  ornatu,  habituque  Bellator. 

Sibi  in  pugnx  paLrftricx  focios  adjunxerat  Comitem  Seryxum,  Marchionem  Soye- 
curtium,  Comitem  Saltenfem  , Buillonium  Ducem,  Marchiones  Carmafellum,  ac  Ga- 
machxum;  Bethunium  Equitem  ; Marchiones  Peguilinum,  Coallinumque.  Luxembur- 
genfi,  pro  curfibus , Seryxus  eft  fubftitutus. 

Satellitibus  quique  fuis  atque  Ephebis  fl:ipati,quiHafl;as  8c  Scuta, ubi  ufus  effet.  fup- 
peditarent. 

Continuo  Indi  accefferant,  quibus  Anguienus  imperabat.  Idem  ordo,  idem  ac  in  fu- 
periori  Turma  numerus  Equitum,  Equorumque.  Gemmis,  coralliifque  intermicabant 
Ephippia.  Nigro, croceo, alboque  colore,  velut  tefferis  fuis, ea  Gens  notabatur.  Stipato- 
rum arma;  Arcus,  Enfefque.  Adolefcentuli  Pharetras  humeris  , gemma  atque  unione 
diflindas,  appenderant.  Lucidum  in  Stemmate  Sidus , cum  hoc  Hemiftichio  Pidlor  ex- 
pieikrat:  Magno  de  lumine  lumen. 

Duce  itineris  Caftrorum  Prxfedo  , Circum  ingreffus  Anguienus  , fua  vultus  digni- 
tate ac  gratia,  8c  originem  & fpes  futuras  indicavit ; ut  in  ipfo  corporis  habitu  , Pa- 
trios animos  fpedator  quifque  introfpexerit. 

.(Equis  inter  fe  fpatiis  equitabant , Marchio  Canaplxus , Pleffxus  Eques  , Marchio 
lanlifius,  Guitautus  Comes,  Marchio  Monpezatius  , Nivernenfium  Dux  , Roius  Co- 
mes, Sullius  Dux,  ac  Douaillyxus;  qui  farax,  ut  par  eft  , cupidi,  Indorum  fimiles  divi- 
tias exprompferant.  Marchionis  Humierij  abfentis  vices  fufeepit  Anguienus. 

Gens  tandem  Americana, DudoreGuifio,  omnium  in  fe  animos,  oculofque  conver- 

D 


Le  Sieuries 
Sordes. 


Gajfion  d" 
Blan^uet. 


Le  Maronis 
de  P'illeroj. 
Le  Comte  du 

LcManjHU 
deSellefons. 
Le  Cheva  - 
lier  de  Ro- 

Le  Comte  de 
Liflebonne. 
LePrincede 
AfitrcilUe. 
Les  Comtes 
de  Fajx , de 
Clere  , d" 
de  yetiSxe. 
Le  Afar.juie 
ePltUers. 
LeTDttc  de 
LH.-eem- 
bourg. 

Le  Prince  de 
Conde. 

Le  Comte  de 
Sery. 

Le  Afarqiiie 
d:  SoyecoHrt. 
Le  Comte  de 
Sanlr. 

Le  Duc  de 
BoitiHon. 

Les  Mar- 
ejuu  de 
Charmafel, 
d"  de  Gamtt- 


Le  Chevt- 
lier  dfiar- 
conrt. 

Les  Mar- 
cuit de  Ro- 
tljtfon . 
Flnmanin , 
ift  Chafire  j 
Rit^ny . Afi- 
repoix,  V er- 
■vim  . Be- 
vnn , Tury. 
Le  Duc  dt 
Brific. 


8 QVINQVE  TVRMARVM  INCESSVS. 

tit.  Lepidum  hercle  fpedaculum  prsbuere  Equi,  Leonum , Pardorum  , Tygriiimque 
exuviis  phalerati.  Incultos  barbarx  regionis  Populos  Tympanifles  primus,  & Agafones 
deinde  quidam  imitabantur.  Satyros,  Agafones  alij  fimulabant.  Tympanilt®,  Tubici- 
neTque  alij  Tritonum  erant  llmiles.  Dicas  relidlis  conchis,  ac  littoribus  fuis  ad  Ludos 
exiliifle.  Bacchantium  vellitu , ac  ritu  Ephebi  fiibfultim  equitabant.  Satellitum  alij , hir- 
futis  Vrforum  pellibus  inclufi,  ri£lu  patulo,  arredtifque  unguibus,  ferarum  more,  duce- 
bantur. Quos  quidem  hifpidos,  horrentefque , alij  fervorum  fimiles,  Simiofque  humeris 
geftantes , nexibus  implicitos  retinebant.  Scutum  ferebatur  , in  quo  proftrata  Tigris, 
ffemenfque  fuper  impadlis  unguibus  Leo  vifebantur;  cum  hocfpei,ac  fiducia;  titulo: 
Jiltiora  prafumo. 

Caftrorum  Prtepofitum  Fauni  duodecim  fequebantur,  qui  Lituorum  Muficorum  con- 
centu aures  aditantium  demulcerent.  Draconis  fpolio  teftus  Guifius  eminebat  , vultu, 
habituque  ad  militarem  audaciam , urbanam  elegantiam  corapofito.  Suum  in  Circo 
Ducem  comitabantur,  Harcurtius  Eques , Marchiones  Rupefortius,  Plumartinus,Ca- 
llrzus,Ragnius,  Mirepicenfis , Vervinus,  Bevronus,  Turius,  Duxque  Briflacus. 

Cum  rite  ac  decenter  fuum  curfum  exTmmx  peregifrent;squis  omnes  paffibus  illuc 
procefsere  , ubi  Przfedli  fua  Callra  defcripferant.  Perfe  ad  dextram  ineuntis  Amphi- 
theatri partem;  Turcte  ad  Isvam  fubllitere.  Indi  e regione  Turearum,  iuxta  Reginarum 
Theatrum.  Americani  ex  altera  parte,  Perfas  adverfos  fpedlabant.  At  Regia  Romano- 
rum Cohors , Curriculo,  cui  fe  incluferat,  vt  csteris  liberum  iter  relinqueret,  excedens; 
ad  ipfas  Circi  ftuces  ordine  fuo  fe  collegit. 

Exlpedlatum  aliquandiu  a Decurforibus  Signum  ; a Ipedlatoribus  optatum.  Hterebat 
quifque,  jamque  animo  fingebat,  quo  ea  fpecies  rerum, ea  ornamentorum  pretia,  ij  mo- 
tus tenderent  ; gaudebatque  tot  Procerum  artes  mirari , quorum  bellica,  eleganfque 
forma  fpes -multas  induxerat  virtutis,  atque  indullris  fingularis. 

At , quoniam  luxus,  &C  ingeniofa  Veflium  conformatio,  praecipua  efl  hujufmodi  Spe- 
ftaculorum  Pompa  : non  abs  re  quidem  vifum  efl.  Ornatus  cujulque  gratiam  diligenti, 
accuratoque  fermone  perflringi;  rerum  etiam  imagines  infculpi,  quas  invenit,  delinea- 
vit, & excudendas  curavit  Gyfleyus  Delineator  Pvegius. 


9 


SVMMVS  CASTRORVM 


13  O M A N o R V M more  ornatus,  Chlamidem  induerat  fericam , fandarachino  five 
colore  imbutam ; auro,  argentoque,  Phrygiis  artibus , intertextam. 

Ejufdem  operis,  ejufdem  coloris  Cothurnos  pedibus  induxerat,  intermicantibus  ubi- 
que ryropis. 

rubefcentium  congerie  inumbrata,  quarum 
velut  e unu,  nigra  Erodij  cnfta,  in  apicem  excreverat.  ^ 

Indicem  Poteftatis  ac  Praifeaur*  baculum  aureum  dextra  prxferebat 
Argenteo,  avreove  flamine  Equum  flrauerat;  infertis  Aquilarum  figuris ; Caudamque 

ejus,  pexofque  Crines  profufis  vittarum  nodis  implicuerat.  * 

E 


: 


II 


Pruna  Tunna- 


.U  .-ff.uL 


AVream  Capiti  Galeam  aptaverant,  undanti  Plumarum  apice  infignem. 

Argento  textili  elaboratam  Vellem,  acus  Phrygia  auro  delcripferat , adfutafque 
ex  rubente  ferico  fafcias , circumdudla  argenti  fila  depinxerant. 

Pari  nitore,  pari  artificio  Manics,  Sagulumque-,  defluentefque  Lacinis  fulgebant. 
Leucophao  , five  cinereo  colore  Tibialia  ferica  , argentearque  Ocres,  aureis  identi- 
dem fegmentis  dillindls,  Cothurnorum  inftar,  furas  inclulerant.  Eo,  finguli,  qui  Ro- 
manam agebant  Pompam , Calceatu  utebantur. 

Ex  denlb,  terfoque  ferico,  humeris  Pallium  dependebat,  auro  textum,  argento  fub- 
futum. 

Equorum  Phaleras,  ac  flragula  multo  Phrygiones  & Aurifices  opere  inftruxerant. 
Tympanorumque  Vexillula,  flammeo  colore,  infertifque  auri  argentique  ornamen- 
tis micantia,  fidite  ex  auro  Aquilarum  Effigies  exornabant. 


F 


.^7“  T 


( 


:,  V 


i*;  *’’■-• 


>'*• 


s. 


mu 

.;tV-...-V.-  i.'’  ^ 


■o'|  . ,V,.  ,':  -.S'*''!'''’”  ' 


' ■i  -.,  ■ '.  :■' 

if'^.  " ,,->V  ■ 


r 


'■^: " V"  ' .r  w‘:, 

■ ...  •’  ■ ■ , j,  . '„  *•  , , ■ sikKita'""'-»' ■ '‘k  ' ' •^  ■■=>'  ’.*'  X 

>».V--^'  -'  -icf  ■ . 


I i-'  '■  •' 


■ ' . V 'J')!'  •.:•  -s\i 


, I ..Sl^-I  Xt'U:  i 1. 


.f. 


■-;;  J^^;''h•;J.'vJi;  * , v,  ’.  •■:.  .‘.k  - rfy^  ■ 

', ';,  • - ■ . r ■•,  ;s::::.'i'  -,  A 


■'.  ir.^'.  , •;■ , :-i'<  I '•V'  ■ 


‘k*. 


'f.70  ,iiit;>Jw 


.^t,’ 


's  jV  f5. 7~ 


'{  ' r. 


W’ Jiu-, 


«‘I?'  * ■ 


''-■Sr 


F^ln-v?  .LV^' 


.rr.*''^>V 


i:T' 


'Mfi' 


13 


ROMANI  TVBICINES. 

PRo  Callide,  dudo  in  Leonis  roftrum  auro  , caput  procinxerant ; addito  Pluma- 
rum defuper  fluitantium  cultu. 

Thoracem  argenteum  induerant , circumfusa  auri  fquammati  fafcia  textili. 

Eodem  fere  ornatu  Sagulum  toniis  decem  aureis  tedlum  effulfit. 

Thoraci  adnexo  breves  Manico  , alio  deinde  longiores , lacinioque  : ferico  multo 
auri  argentique  opere  decorabantur ; quibus  adfcititium  argenti  textum  fubfutum  erat. 

Idem  in  Equorum  Phaleris,  ftratifque color ; pannus  idem  adhibitus eft ; defcriptaque 
fuper,  auro  argentoque  tonia,  in  lacinias  .fimbriafque  fefla  delinebat. 

Antileno,  Poftilenoque  larvarum  vultibus,  Aurificum  opera  eftidis,  Scipio  Equorum 
Jubo  argenteis  Falciolis  revinflo  mirifice  ornabantur. 


G 


^ - C- 


T' : , '•«yj:":-?  ■ pf  ^'m 


TS»  -TfST'’  ' 


m 


...  \->  '.  ■" 


. .i^S.;li  ' 


Vvi^ 


W‘ 


*,7.?  1%:.-^. 


■■'•y.  ■■ . -- 


..O  V'-'^  ' 


':■'.  A«;f  mr^^-  T %v  ■ ■■ 

« - ' ; 3bF-'',  ^ ■ ''i  .i-  ; .-Sife!  ■;■<••' 


.V  J 


hVlfv 


.4,’ .•.•'■tjr^ 


llBr-’  ' iy^-"  ■>••*' .. : . .i.'A:^ic‘i-  :^'  ./  . 


* i'-  *•  • •'  A'  ■*■  ■'^v  ■ ■/ ' ' ' •' 


■ stf*"  - 'W-..  . -’  • . ^,.- 


A*?r' 


f^‘T-v^  ::  -rrcv-:- 


X‘  v::Aia?‘.-‘^isL 


■' , x':f 


5t  'i'  '■  ■'.  < 


' iipu 

^x4-'m 

t;r.J 

:■ 


.4^ 


.^V 


■;./  ■,.:^'.:V  y. ' ■ ' ^■  - • '. 


r? 


LICTORES  ROMANI. 

FV LGENTEM  auro  argentoque  Galeam,  Plumis  fupra  flammarum  inftar  ardentibus 
decoram , induxerant  capiti.  Pedlori  Thoracem  argento  textum,  quem  acus  fuper- 
dudlis  auri  operibus  pinxerat , quem  deinde  Bombicinura  Cingulum  fquammis  aureis 
diftindlum  revinxerat. 

Auro  Humeralia , Fafcisque  turgebant. 

Sericas  Manicas,  Sagulum  fericum,  fuis  fedta  laciniis,  fimbrilfque  in  campanulas  de- 
linentibus; minium  tinxerat,  prstexuerat  aurum,  argentea:  aureteque  Ta;nix  percur- 
rerant. 

Auratos  cum  fuis  catenulis  Acinaces  lateri  accommodaverant,  quorum  vaginx  rubro 
ferico , infertifque  auri  fragminibus  micabant. 

Fafces  gerebant  aureos  argento  innexos. 

Cothurni  eorum  ferici,  aureis  Larvis  ornabantur  ; quorum  inverfa  facies , argentum 
textile. 


H 


- j..-. 


“i 


»•  • • 


•■;  < 


,*•  1 


' • ■ /->V, 

'f-rr'  ■ 


; ‘.v  ;• 

\^f  -*<'. 


'"S* 


'-  J'’C1  ■'•J’  f ••  ‘’  . 


'^Tr  -^■sT-’-S; 
'■  ' 


4g,Ji;= -'  Ii-'  ;’-,w>  . : - J . - . ^ • , ‘ V -.J' 


. ■ .-.p  :J 

•"•V  • f. 


*.,vi  - 


K» 


’-  . ;v  ■■'•  -=  ; .li*,;  . 


■■  ■ • f rJlwB 

^ 

"v:k/.~  ,Mi  i.u  ■■  . - j’;; 


■ ' :..,  „■■  ? ’;  V.'-: 

. ' 'T'.  ■ 1 

. . : ■^\^^^.:  ■ ■ 

. -'.  ■ •'f-y.?  '.  . -I  V >,■-,  : , ■.  , .'i^r 

♦ ■ ;:.:.rS5i<;-'.,i,- ':-.  • 


&■•”  istt) 


:.'-^  ■ vC, 


, >4'  -7  iv:  •-'l  ' ' -’.tS^/r._;  '.,-;  '.  : ■ • .'v^!.; !;, . '’ 


ii.' ■->*.; 


-■C'  • Aa, 


■ '.  ■ 


17 


EJ^VS  DVCTITIVS,  HIPPOCOMI  ROMANI. 

SErica  Equi  Stragula  nituere , qu£  multo  Gemmarum  tra£lu, multo  auri  argenti- 
que artificio  infignes  Tsnis  circumfcripferant , brevibus  Laciniis  fimbriatx,  exprelTis 
Aurificum  opera  larvis  inftruaa;  ; pendentibus  elaborati  auri  laminulis  hinc,  inde  qua- 
tuor.  Auream  expanfis  pennis  Aquiljm  volitanti  fimilem  Phrygio  effinxerat.  Frontale 
quidem  Lorum,  & Ampicem  quae  Capronas  premebat,  inumbraverant  Pluma:.  Putes  non 
arte  adnexas,  fed  a natura  ipfa  ingenitas  ; adeo  enim  coharent,  adeo  in  criftas  apte  ex- 
(urgunt ; ut  non  hominum  opus , fed  nativum  quoddam  quadrupedis  ornamentum  efle 
credideris. 

Hippocomorum  cultus,  argenti  textilis  quoddam  velut  indufium,  crifpati  auri  lineis 
exaratum  ; cujus  fluentes  finus  ferica  fafcia  argento  intertexta  , medio  prope  corpore 
colligebat.  Alterum  deinde  Cingulum  auri  filis  implicitis  aquc  ac  extrema  Manica, 
refulgebant. 

Pileus  denique  fericus  , auro  argentoque  fegmentatus,  plumatilis  Crifta  apicem  fu- 
ftentabat. 


I 


...t .iUi.  , IUL  ■•■  JH-  -■  .».,y,-r-. 


19 


< ><1  i- 


EPHEBI  ROMANI. 

PIlevm  fericum  aureis  argenteifve  fegmentis  variatum  gerebant,  proprio  cultu  , ac 
fingularibus  fute  Turmx  coloribus  ufi  ; nili  quod  Attalicam  Vellem , argento  in 
fquammas  latvigato  fpeciose  contextam,  induerant. 

Laciniz  tum  e Manicis,  tum  e Zona  defluebant  fquammatim  fedliE;  ferico  aurum  ar- 
gentiimque  acceflerant. 

Inferiores  Manicte  aureo  Stamine  dedudlte.  Armillaque  artis  eximiie  revindla , in  ar- 
genteas Maniculas  foliatim  csefas  defmebant. 

Serico  Ephippia,  infertoque  auro  fulgebant. 

Hallas  alij , alij  Parmas  Symbolis  ac  Lemmatibus  depidlas  infcriptafque  deferebant. 


' 'W.' 


V : ; >* 


,.,  ■ '•3iii5>.'';.'  ' • ‘ , ■ ■"»( 


'V 

'.«‘y  ’ 


V. 


V' a"  •• '>? 


r- 


fe.'  ^ 


"V:'  : ■'  ■ 


■r:' 


'V 


i';(f  ■ 


fc.'. 


v^- 


fJwi”' «;«« 

V;‘":  ' ' '♦  V.i"^ 


•i'’''.'  ,*•  I I 

>A  A» 


p <. » 


..y‘.Vv  -'  . 

,,'  ;'!  IX'  ii  I '’ 

<5^-.:  , ,.:;vV^'|'.- 


.'  '.'IA  •.• 


21 


U' 


ROMANVS  CASTRORVM  S V B P R y£  FE  C TVS. 

ARgentea  Caffide  caput  preflerat;  aurum  additum,  Plumatque  infuper. 

Thorax  argento  textili,  adjedtis  Squammati  auri  operibus. 

Sagum,  Manicafque  multx  opes,  multa  ornamenta  locupletaverant.  Latafque  Fim- 
brias Attalico  texto , opere  Phrygio  acus  induftria  circumduxerat. 

Inferiores  Manicae  auri  argentique  mixtura,  parique  contextu  phalers,  ac  ftrata  re- 
fulferant. 


L 


ROMANVS  CASTROKV  M TRjEFECTVS. 

G A LEAM  ex  auro  argentoque  fibi  paraverat , plumarumque  in  vertice  decus  ad- 
jecerat. 

Thoracem,  Laciniafque,  aurum  fuperfnfum,  longique  Gemmarum  tradlus , deco- 
rteque  tzaix  ornabant  fplendidiffimc. 

Inferior,  fiiperiorque  Manica,  Sagiimque  ipfum  albo  ferico  Phrygionice  pido  ni- 
tebant. 

Cothurni  argento  texti,  non  fine  multo  Anrarij  Textoris  opere,  atque  artificio. 
Equo  rubefcentes  injecerat  Phaleras , &C  fuo  fimilem  ornatum  , nifi  quod  extrema 
Ephippia,  exprefla  auro  Leonum  roftra  continebant. 


M 


R 

ROMANORUM 

SV  VM  Rex  habitum,  cultumque,  ad  Imperatoriam  Catfarum  Majeftatem  compofuit.  Thora- 
cem argento  textili  compadium,  intertextum  auro  induerat,  qui  ad  humeros  imiimque  tho- 
racis pulvillum,  aurei  flaminis  fquammis  prxfiniebatur.  Phrygiis  operibus  inferti  paffim,  pretio 
&C  pondere  fingulari  Adamantes;  alij  deinde  longa  ferie,  quodam  quafi  limbo, omne  opus  inclu- 
ferant.  Qua  pedloralis  fafcia,  auro,  & multa  gemmarum  congerie  nitens,  delinebat ; fibulis  ada- 
mantinis humeralia  utrimque  committebantur  ; c quibus  lacinis  hinc,  inde  defluebant  penlili- 
bus  gemmis  prxtexts.  In  medium  fere  pedtus,  altera  inciderat,  eodem  & pretio  & numero  Ada-, 
mantum  onerata  lacinia. 

Thoracem  ornatiffimum  tres  circumdederant  zona;,  quz  licet  texto  atque  artificio  pretiofc. 
Adamantum  nodis  centum  & viginti  fplendidx  , tribus  ante  pedtus  fibulis  adrtringebantur.  Aurum 
tegebat  Gemma,  additxque  opes  opibus  multum  addiderant  rerum  pretio  ; nihil  detraxerant  or- 
dini, atque  elegantis. 

Extremum  fagulum  materia,  opereque  magnificum,  aures,  ut  fupra,  fquamms  defcripferant, 
cum  fuis  qusque  fimbriis  incifis. 

Attexts  humerorum  pedtorifque  tegumentis  lacinis, aurum  erant, auroque  inclufus  Adamas. 
Adnexs  catenatim  Gemms  dus  fupra  quinquaginta  manicas  corapreflerant,  quas  fupra  fquam- 
mis ornatas  aureis,  auroque  textas,  unionum  globuli  duo  & viginti  obiverant.  Inde  undatim 
exuberans  manica,  textili  argento  profluebat ; qus  poflremb  in  brevem  orbiculum  defiit  auro 
prstextum , & pugillari  Adamantum  armilla  colledtum. 

Cingulum,  quatuorfupra quinquaginta  Adamantibus  catenatim  jundiis  compadlum,  extremo 
pedlori  inhsrebat. 


I Regio  capiti  caffidem  argenteam  induxerat,  qu£  auro  in  folia fe£to  ornabatur.  Adamantes 
;crebri,fed  ordinati , fuis  locis  afiBuebanr.  Duo  fingulari  pretio  ac  magnitudine  , in  fronte  innii- 
Jmeri  deinde  in  nodos  complicati,  aut  vtrimque  micabant,  aut  circuraduftum  callidi  cingulum 
Jornaverant.  Fludluabat  fupra  plumatilis  erilia,  e qua  velut  erumpentes  Erodij  in  apicem  exfur- 
Igsbant. 

p Argenteas  ocreas  acus  auro  retexuerat,  aurexque  fafciolx  crebris  orbibus  implicita’  revinxerant. 
jfSquammato  opere , texto  aureo , crebris  Adamantibus  inverfa  ocrearum  facies  fplendebat.  Ti- 
^bialia  c rubro  lerico  furas  incluferant. 

i|  Tanta  lapillorum  vis  enfi  affufa  erat,  ut  aurum  & tegeretur,  & vilefeeret. 
il  Fulvo  Rex  Equo  vehebatur,  cujus  ingenitam  ferociam  ipfa  ornamenta  Principis  auxerant.  Ibat 
Ifcompofito  greffu , fui  fibi  oneris , fax  fibi  pompa:  velut  confeius  quadrupes.  Purpura  auro , argen- 
ftoque  deferipta  micabat  Ephippium.  Cervicem,  latera,  pedtus,  tergum,  aurex  fafcix  argento 
Iretextx  ornaverant  ; qux  rubris  vittarum  nodis,  g>c  Adamantum  quafi  fibulis  invicem  nedleban- 
|tur.  Dux  a tergo  fimili  opere  ac  luxu  breves  lacinix, fimbriarum  inftar,  dependebant.  Supra fin- 
jigulos  autem  ignefeentes  vittarum  nexus , in  omnibus  phaleris  textili  ferico,  aurique , argentique, 
^VAdamantumque  luxu  txnix  colledlx  fulgebant.  Equi  cauda  pari  cultu  affluebat, 
ij  Superna  cervicalis  lori  parte,  plumatilem  crillam  inligne  adamantinum  llringebar.  Inde,  Ar- 
’ildearum  inftar  , exibant  criftx  adamantinx  quatuor  : quas  alia  deinde  fupereminebat.  Totus  pel- 
jjiucebat  ornatus  ille  , centum  quinquaginta  penfilibus  Adamantum  globis  compadtus. 

Cultu  fimili  habenx  , pedulium  lora  , & ea  qux  auribus  erat  circumvoluta  nitebant,  auro  fei- 
jilicet,  argento  atque  Adamantibus  arte  fingulari  intextis. 


N O 


Lt  Carrf.t 
yivonnc. 


Le  Cemte 
de  NavaH- 
Its. 


DVCTORVM  EaVITVMaVE 

QJV  I N Q^V  E TVRMARVM 

SYMBOLA  AC  LEMMATA. 

P R I M Ai  T y R M j£  S r M £ O L A. 

PRIMVM  SYMBOLVM 

REGIS 

SOL:  CVM  HOC  LEMMATE, 

v T y I D I,  y 1 c I. 

Nullum  aptius  Regis  Symbolum,  hominum  ingenio  Natura  ipfa  fuppeditct,  quam  Solem  fuum.  Va- 
na  enim  eft  Regis  Maximi,  cum  fplendidilTimo  Sidere  fimilitudo.  Ea  tamen  praicipua  eft.  Ubi  Sol 
letullcrit  , nodis  caliginem  difcutit , vel  opacas  , atrafque  nubes  Cielo  depellit  : ita  afpedu  fuo 
-'r  ortas,  imminentdfve  retum  tempeftates  aut  avertit,  aut  ferenats  hoftdfque  Imperii 
pralentiaiplc  fua  terret,  & collibet.  Quod  quidem  illa  indicant  verba  : Vt  vidi,  VICI.  Quie 
Juhj  Catfaris  fiduciam,  didumque  illud  celebre  in  mentem  revocant  : yeni,  yidi,  yici.  ^ 


II.  SYMBOLVM 
VIVONNI  COMITIS. 

Igniarium  Speculum , 
cidm  hac  £pi^raphc  j 

rvA  0i(cvNEKA  jAcro. 

Solis  radios,  igniarium  Speculum, orbe 
fuo  ncc  includit,  nec  recinet,  fed  reper- 
culfu  crebro  difpergit  j lucemque  acrius 
etiam  rcmiccic,  quam  ipfa  emittitur.  Illud 
in  te/Teram  grati  , meinorifque  animi 
Vivoniius  afilimpfcrat,  quippe  qui  accepta 
a Principe  beneficia  vbique  jafbec,  &in 
Auchorem  quodammodo  fuum  refundat. 


III.  SYMBOLVM 

COMITIS  SANT-AGNANI. 

S.  Jgnem. 

Laurus  Soli  expolita, 
cum  hoc  'Vocabulo , 

SOLI. 

Laurus  bellicx  virtutis  merces , incly- 
tarum Corona  frontium  , Heroum  prae- 
mium ac  decus  , viatoria:  ornamentum 
eft,  & Symbolum,  quo  ftrenuus  Eques, 
foli  fe  Regi  fuas  lauros  affirmat  effe  de- 
cerpturum. Vni  le  devotum  ,addi£tum- 
que  probat  : 6c  quemadmodum  Regem 
vidoria  prs  ceteris  colere  ac  fcqui , num- 
quam  ab  illo  defeifeere  ftatuit ; ita  ille 
Regem  vnum  relpicere  , huic  fe  vni  ob- 
fcqui  velle  profitetur. 


I V.  SYMBO  LVM 

NAVAILLII  COMITIS. 

Aquila  Solem  Ipedtans, 
cum  hoc  njerbo , 
PROBASTI. 

Dumfuos  Aquili  pullos  probant,  ar- 
dentibus Solis  radiis  folenc  objicere  , at- 
que ita  generis  fui  fidem  explorare  , vt 
ca  demum  vera  ac  genuina  Soboles  clTe 
cenfeatur  , quai  fuos  in  hoc  Sidere  ocu- 
los defixerit  , atque  irretorta  acie  fein- 
tillantes  fuftiiiueric  radios.  Probatum  fe 
Navaillius  Regi  confidit  5 & in  iis  rebus 
quas  fulcepcrit , quas  gloriose  gefferit, 
obfequii  fui  fidem  exiftimat  effe  perlpe- 
«ftam. 


V.  SYMBOLVM 

ARMAGNIACI  COMITIS.  ^'5"”'' 

ti  ArmH‘ 

Laurea  Corona , 
cum  huc  Efigraphe , 

HINC  LA£OR,Hmc  MERCES. 

Quadam  virtutis  fua:  fiducia  , vido- 
riam  ambit  Armagniacus , quam  Ista  co- 
ron®  imagine  exhibet  adumbratam.  Non 
defututam  aliquando  vocis,  confiliis,fa- 
difque  filis  fperat.  Vcqiie  in  ea  Ipcs  om- 
nes fuas,  labores,  curafquc  eft  politurus, 
ita  hinc  emerfiiram  fibi,  laudis  & gloria: 
amplifiimain  mercedem  incciligit. 

CL 


3^ 

VI.  SYMBOLVM 

L,c.m„  L V D iE  I COMITIS. 

Jm  Lnde.  - 

Sciatericum  Horologium , 

vn.  SYMBOLVM 

L 0 V IG  N ^ I COMITIS. 

Jaculum  terre  infixum. 

cum  hac  fententia  > 

TE  SINE  NOMENINERS, 

Quamquam  apte , ac  concinne  difpo- 
fitum  Solarium , feu  fciatcricon  Horo- 
logium, fine  Solis  arpe6tu , tempora  non 
delignat  j iners  Machina  , & inanibus 
lineis  incerpundia.  Ita,  quanta  fit  ille» 
virtute,  atque  induftria  Eques  proditus, 
tanti  fe  fieri  polTe  putat , quanti  eum  Rex 
a^llimaverit } inertem , vanamque  virtu- 
tem elfe  profitetur,  nifi  Principis  gratia 
foveatur. 

Lemma  erat , 

CEKTASSE  jrvABir. 

Vc  paratum  pugnx  Jaculum  eft,  licet 
alta  humo  defixum  defidere  videatur ; fi 
qua  intorquere  manus  , fi  quis  miles 
velit  arripere.  Ita  Martem  fpirans  , & 
bellicarum  artium  cupidus  Lovignsus, 
fi  qua  pro  Rege , Regnoque  pugnandi 
occafio  fe  dederit , promptum  fe , para- 
tumque palam  fignificat. 

VIII.  SYMBOLVM. 

FEVILLADII  COMITIS. 

hFemlUae. 

Heliotropium, 
cum  hoc  njerbOi 

FNl 

IX.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  VILLEQVERII. 

Aquila  expanfis  alis  volitans , ^ 

/uc  injeriftio , 

VNI  MILITAT  JSTRO. 

Cui  non  notus  hujus  floris  in  Solem 
amor  ? Quoquo , dum  fuum  curfum  per- 
agit , Casio  volvitur  fplendidiffimum  Si- 
dus, eb  flos  etiam,  fuis  licet  hxrcat  alte 
radicibus , propenfb  vertice  quafi  vene- 
rabundus vertitur.  Hac  veluti  teficra 
fuum  obfequiuin,  fuam  Eques  ille  fidem 
explicat , qua  fc  Regi  adftridlum  fen- 
titj  cujus  julfa  capelTere,  cujus  vnius  ar- 
bitrio, ac  nutu  moveri  pollulat. 

AlTueta  fulmen  deferre  Aquila , non 
alio  fe  onere  impediat  j 6c  fummo  Jovi 
minillrans,  non  fit  alterius  Numinis  ales 
armiger.  Non  aliter  Regis  pr^fidio  , ac 
cuftodiae  addidlus  Villequerius,huic  vni 
curas  fuas,  vigiliafque  omnes  impendit, 
quem  vnicum  fortuna  fux  Arbitrum, 
Authoremque  agnofeit. 

X.  SYMBOLVM 

L,M.r,.u  MARCHIONIS  RICHELII. 

de  Riche- 

Igneum  Miffde, 
addita  hac  erat  Efigrafhe , 

ARDO  PARA  SVBIR. 

XI.  SYMBOLVM 

DVRASII  COMITIS.J;r:: 

Solem infpiciens  Leo, 
cum  Italico  Lemmate, 

DE  TVOI  SGEARDI,  MIO  ARDORE. 

Siquando  fulfureo  Mlfllli  facem  fub- 
dideris , ignem  excipit,  accenditur,  erum- 
pit, Cteloque  , vi  fua  tollitur.  Sic  glori;E 
cupiditas,  qua  totus  inardefeit  Richelij 
animus  , ad  ardua  jam  vitro  properan- 
tem concitabit  i furget  quo  virtus  He- 
roas vocat,  fuoque  igne  fuccenfus , ad 
fublimiora  contendet. 

CalidilTimis  terrarum  Plagis  Leo  dc- 
Icdatur ; & quantum  Solis  radiis  accen- 
ditur, tantum  animo,  ac  pedtore  exa:f- 
tuat.  Ita  egregii  Equitis  virtus  Ixto. 
Principis  afpeftu  acrius  incitatur. 

3T 


Tiiniui  . 


/-<-  .U,  el-jl-Jf. 

TY  AlPANI  STES,  ET  TVBICEN  PERS^. 

PIlevm  iftifericum,  Puniceo  colore  tinaum,  intertexti  argenti  lineis  defcriptum 

maculosa  Muris  Pontici  pelle  fubfutum  , puniceis  albifque  plumis  infignem  in- 
duerant ; iis  enim  coloribus  ea  Gens,  in  hoc  paleftrico  certamine,  notabatur. 

Palla  item  ferica  rubens,  tzniis  albis  interfeda,  cui  multum,  Phrygionis  acus,  argen- 
tum mferuerat  -,  argentoque  textili  intima  veftis , ad  furas  ufque  demifla , nitebant 
^ Decidentes  longo  tradu,  ex  humeris  Manics  Punicex,  Muris  Pontici  pellem , adver- 
sa  facie , ofhencabanr.  ^ 

Adnexum  Tuba;  Vexillulum albente  ferico  textum,  purpureis, argenteifve  fe<Tmentis 
hmbriatum,  retextumque  •,  pidlum  Ducis  hujus  Turma:  Symbolum  explicabat. 

Eodem  fere  ornatu  Tympanorum  infignia  circumvoluta  , licet  belli  fonum  ederent 
Ludorum  ac  pompa  Ipeciem  praiferebant.  ’ 

Equorum  Phaleras  Bombix  texuerat , murex  tinxerat,  fubfuerat  Mus  Ponticus  auri 
argentique  fuperficiarium  opus  ornaverat.  ’ 


S 


■37 


PVniceo  , alboque  ferico,  tum  Stipatorum , tum  Agafonum  Pileus  contextus , au- 
ro argentoque  tegebatur, plumatili  crifta  inumbratus. 

Argenteo  flamine  Stipatorum  pallia , tunicteque , ad  genua  ex  humeris  defluebant ; qua: 
in  fquammas,  &C  in  laciniatas  fimbrias,  auro,  argentove  inftrudas  defierant. 

Rubro  ferico , alTutis  albis  tEniolis , &C  fuperduifla  argenti  pidura , fegmentatam , infi- 
gnemque  Pallam  induerant. 

Pharetras  gerebant  argenteas,  rubentibus  metalli  pigmentis,  encauftico  opere,  ob- 
duiflas. 

Equi  phaleras  texto  puniceo,  multoque  argenti  opere  fplendidas,  aureus,  inferto  cre- 
bro adamante,  limbus  incluferat. 

E cervicibus , ad  ora  lupatis  argenteis  frsnata , textilis  argenti  fafcis,  finibus  nunc  im- 
plicitis , nunc  expanfis,  excurrebant. 

lifdem  coloribus,  iifdem  Agafones  ornamentis  egregij.  Circo  fefe intulere : nifi  quod 
Pontici  Muris  pellem  vefti  fubtexuerant ; reliquo  vellitu  congruentes. 

T 


STIPATORES,  E^VS  DVCTITIVS,  AGASONES  PERS^ 


r ARMIGER,  ST  EPHEBVS  TSRS^. 

BOmbicinvm  capiti  tegumentum , argenteis  tradibus , pretiofarum  pellium  feg- 
mentis,  efFufo  difcoloris  plumx  apice  ornatiffimum ; Armiger,  & Ephebus  indu- 
xerant. 

Rubra  Armigeri  vellis,  exaratis  argenti  figuris  diftinda,  &c  ad  Zonam,  vittarum  ne- 
xibus colledla , fubfutas  cum  fuis  maculis  pelles  detegebar. 

Tunicam,  fuperiorelque  Manicas,  aurum,  argentumque  defcripferant. 

Phaleras  Equorum  ; puniceum fericum , albis  tteniolis  fedum,  argento  piaum,Pon- 
I ticis  pellibus  prstextum  ornaverat.  Quidquid  aurifices,  ad  ornatum,  adjecerant, au- 
[ rum  erat  elegantiffime  in  varias  formas  conflatum. 

; Idem  Ephebi,  ac  Armigeri  cultus. 


V 


- «s 


V i ■■■ 


‘ C,  H,  'M'  " ■' 

- ' . , ■"i. " 

> ,,  -v  •' 


-r'-  ■ .:  y-;^.  •'~^^^„.^y^  •%  V . . T/-  •'^^Vr^V4>.  ,.y  ■" 


- ftji  tl  •'  - 

• ,f  ‘ • ' . 


,•■.  ..*<. 


r\ . 


• , 


•'»  ftji 


ttf- 


;.''<T^ 


n;  r:- ^,3[!<J' 


'!n:';;,a:;3a>  -rt-r  ; /iT;: 


iJh, 


.««i.-  :;.u 


;i  trirr-j^-jvy; 


.U;.'-  •::!‘'H^'.'  ' wVutri.ff. '."di  :'»:■■■'  ■<?' 


t..-'*,.  ruk'. 


/ihj. 


; >'  (^..’ro  .-ity 


•^tfv'  :'U 


.'^Jl.atdU.-; 


r>y 


I' 


1 1 ,-'-^  ' ^ 


4,-!.: 


:<;  ,>  J.  *• 


yy 


•li- 


■'A'''»,' 


Jj-V 


CASTRORVM  PR^FECTVS  PERSA. 

PVrpvreo  ille  Pileo  proceffit  indutus,  quem  incifum,  retortumque , argenti  feg- 
menta  variaverant.  Auro  nitebat,  gemmiiquej  plumis  etiam  imminentibus  de- 
corus. 

Serica  veftis , argento  interfeda,  percurrente  Pontica:  pellis  inftita  praetexebatur. 
Tunica,  inferioreTque  Manics, multo  auri  artificio  inftrudlx,  fuperiores,  acupicta:, 
fubtexto  argento  micabant. 

Equi  cultus  feriens  ; opus  argenteum  circumquaque,  Muris  Pontici  pellis  in  extre- 
mis partibus  excurrebat. 


X 


43 


j{nrclianenjisP,.rsa, 


T>VX  ^VRELIANENSIS , TERSARVM  REX. 

Attalica  veftis-,  argento  retexta , Pyropis  confita.  ingentibus  ante  Pyroporum 
fibulis  utrimque  nedlebatur:  Quorum  alij  deinde  juxta  cervicem  difpolid 

s xfiSaSr"  ^ f”  »1- 

Manics  in  finibrias  laciniatas  definebant . quibus  inferti  aptilTime  carbunculi.  Texti 
les  minutis  punaulis  orbiculi  ferici,  & carbunculorum  infra  globuli  dependebant  Ex 
IIS  kevibus  quidem  manicis  longiores  aliai,  ad  manuum  ufqSe  commiffuras  produce! 
bantur  m finus  corrugata: ; Tedaque  in  lingulas  linea  fimbria  armilli  fui  ligabamr 
Perficam  retro  Chlamidem  quafi  negligenter  rejecerat,  Puniceo  ferico” textam  fu 
perduao  argento,  crebnfque  unionibus  nitidam;  cujus  undantes  finus  ad  humeros  ut’rim 

‘ ‘ ap-™- 


Y 


"‘■^Pileum  capiti,  velut  Perficum  Diadema  impofuit,  feneo,  argentoque  intertextum ; 
Peda  in  fquammas  aureas,  tatnia  ; limboque  Pyropis,  atque  umonibus  defcnpto  mfigni- 
tum.  Ingenti  fuperius  carbunculorum  globo  innexa  plumatilis  cnfta,  rubros,  albolque 

apices  belle  confoderat.  - 

^Cinereo  colore  tibialia  ferica  , eodem  opere  , eodem , ac  veftis,  panno  ocres  foras 
incluferant,  quarum  fomma  pars  finuofo  argentei  texti  volumine  congeftifque  carbun- 
culis efFulferat.  Cothurnorum  inhar,  rubentibus  ills  fafciolis  fegmentats, argento, vit- 

tirque  difcoloribus  nedkebantur.  • • r i * 

Bombicino,  argenteove  cultu  , Equi  Ephippia,  nitebant  . infertis  etiam  fingulans 
pretii , atque  eximas  magnitudinis  lapillis.  Phalers  ad  Equi  Ilia  decidentes  m orbem 
pene  deducis , Pyropis  atque  unionibus  diftinguebantur  -,  vittarumque  nodis  Puni- 
ceis , albifque  conftabant  , ita  tamen  ut  iis  nexibus  non  tam  premi , aut  committi; 

quam  ornari  omnis  ille  apparatus  videretur.  n • -11,0.. 

Equi  frontem,  innexus  loris,  carbunculorum  globus  , fcintillantibus  flammis  illultra- 
bat.  Frsnorum  umbones,  ramique,  eodem  luxu  fpedlabiles.  Lupatum,  Peduliaque  ar- 
gentea, Pyropis  quoque  radiabant.  Habens  feries  attexto  argento , fuum  ipis  etiam 
decus,  foa  ornamenta  adjecerant. 


A-fcnJitH 


SECVND^  TVRM.E 

SYMBOLA.  AC  LEMMATA 

PRIMVM  SYMBOLVM 

VNICI  REGIS  FRATRIS 

Luna  pleno , pcrfed:6que  orbe , 
cum  hac  E^igra^he , 

ENO  SOLE  MINOR. 


Quemadmodum  pleno  dum  orbe.  Luna  Csio  rcfulfcrit , reliqua  noais  fidera  magnitudine , ac  fplcn- 
dore  longe  luperat , ut  uno  quidem  Sole  minor  elle  videatur : Ita  Aureliancnris  Dux  fupraomnium  for- 
tem ac  tortunam  eveftus,  uni  fratri  cefferit.  Atque  eo  Symbolo  utitur , tum  ut  fuum  ordinem,  fuam 
expiimat  dignitatem  ; tura  ut  aptius  Perfarum  Regis  perfonam  gerat,  qui  cum  elTct  Regum  om- 
nium, luo  judicio,  maximus;  unum  fibi  fuperiorem  elTe  Solem,  quem  coleret,  profitebatur. 


II.  SYMBOLVM 
he  AiArcjuit  MARCHIONIS  VILLAREGII. 

(rfe  VilUr»y. 

Circumdamm  lauro  Jaculum, 
Lemma  erat  t 

NON  SINE  qLORIA  CADET. 

Jaculum  hoc,  cjuoqub  incorqucacur, 
feii  metam  attigerit  ; feu  inane,  ^fine 
iifJu  deciderit;  luas  fecum  lauros  trahit 
ac  retinet.  Non  aliter,  quocumque  Vil- 
laregium  militares  cur^e  vocaverint , eo 
iturum  fe  alTerit  , duce  ac  prarlidc  glo- 
ria , quam  lauro  exprclTit.  Nec  finc  lau- 
de rediturum  confidit,  five  res  ex  voto 
fi-iccelleric  } five  rerum  fortuna  fefellerit. 


III.  SYMBOLVM 

COMITIS  PLESSyEI. 

liu  Pleffit. 

Flamma, 
ita  inferi^tum , 

AB  OBICE  MAjOR. 

Ignem  natura  fua , atque  impetu  ad  al- 
tiora  nitentem  velis  compefeere  ; ruptis 
obicibus  acrius  exarferit:  qubardtiiis  pre- 
mitur , eb  erumpit  vehementius.  Sic 
animum  amoris , laudifve  cupiditate  ac- 
ceiifum , numquam  a propofito  dimove- 
ris, nequidem  flexeris.  Coercerequiten- 
taverit,  incitabit.  Neleio  enim  quo  fato 
crefeunt  ipsa  rerum  difficultate  homi- 
num defideria. 


IV.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  BELLEFONTII 

dtBdIefani. 

Apicula  florum  aream  pervolitans , 
hac  erat  Eptgraphe, 

ENA  SIN  ^AS. 


V.  SYMBOLVM 
EQVITIS  ROHANNaEI  • LeChtVA- 

j . , . , lier  de  R»- 

J-auri  ardentibus  prunis  impofies, 
cum  hoc  disto  i 

ARDER,  T CALLAR? 


Poftquam  aream  omnem  explorave- 
rit , omnes  dciibarit  flofculos  Apicula , uni 
tandem  infidet,  atque  immoratur.  Ita 
licet  fingularis  fit  hujus  Equitis , in  om- 
nes fpedtatje  forms,  ac  virtutis  foemina-s, 
reverentia , 6c  ofliciofa  vrbanitas  j unam 
tamen  prx  exteris  colit,  cui  fuas  curas, 
fuam  fidem,  fuum  denique  pedtus  devo- 
verit. 


Flammam  hanc  Amoris  efle,  vel  Glo- 
rix,ut  lubet , putaveris, numquam  taci- 
te ardebit  Rohannxus.  Seu  virtutis , ac 
rerum  geftarum  famam  late  protendere, 
feu  fuos  puellx  quam  amaverit , ignes 
explicare  , occafio  ferat : tam  a fe  alie- 
num putat  vri  & tacere , quam  a laureis 
frondibus,  qux  ardentibus  favillis  impo- 
fitx,  crepitant,  multdque  cum  ftrepitu 
in  cineres  abeunt. 

A a 


48 


VI.  SYMBOLVM 
Le  Camtede  COMITIS  LILEBON.^1. 

Lijtilffffirie- 

Fax  per  diem  accenfa, 
additum  hoc  Lemma , 

NOLLEM  CESSISSE  MINORE  ■ 

Accenfe  facis  iplendori,  nullum  nifi 
Solis  ipdus  lumen  ofticit.  NoiSis  (idera 
non  delent  hanc  lucem.  Ita  fervire  fe  Re- 
gi quam  libentifTime  , egregius  Eques 
palam  indicat.  Eos  vero  honoris  acglorix 
impetus , eos  animos  fencit  erumpere, ut 
ne  alteri  quidem  ceflurus  fit. 


Vili.  SYMBOLVM 
Lt  Cemti  OMITIS  FVXENSIS. 

de  Ftix. 

Scutum  fine  Symbolo  , 
inferiftum  erat  ^ 

COSI  VrOL  AMORE. 

Eor  um  qui  amant,  plerique  fuis  telfe- 
ris,  atque  infignibus,  amorem  fuum ex- 
plicant, quddque  erat  fatius  in  iinu  , ac 
receffu  peiSioris  condere,  in  lucem  pro- 
ferunt jai^abundi.  Amat  ifte  line  faftu, 
fine  oftentatione , neque  ignes  fuos  am- 
bitiose exprimit.  Vritur  tacitus. 


VII.  SYMBOLVM 

marcilliaci  principis.  Metrciilac- 

Magnam  emittens  flammam  fornax , 
Epigraphe , 

Pir  NE  COPHE,  CHE  NE  SCOPRE.- 

Quantus , quantus  fit  Amantium  ar- 
dor, prudenti  fllentio  cohibendus  ; vi- 
ros enim  ingenuos  decet  amorem  ita 
fuum  fubindicare  , ut  Ii  quid  exciderit , 
plus  tamen  alto  fub  pectore  prefliffe  vi- 
deantur. Idea  fornax  exhibet, qu^ licet 
flammam  aliquam  quafl  furtim  emittat, 
ignium  fuorum  vim  intus  cohibet,  plul- 
que  tegit , quam  proferat. 


IX.  SYMBOLVM 

COMITIS  CLER./EI. 

Ingens  flamma , 
hac  'verha  addita , 
FELICLTER  AVDAX. 

Motu  fuo  furfum  flamma  impellitur, 
&C  nufquam  depreffa  relidet  5 fed  felici 
audacia  erigitur.  Ita  Clericus,  quo  eft 
animi  robore,  atque  pricftantia  , tum  dc 
hoftibus , tum  de  annulis  , ac  rivalibus 
triumphaturum  fe  non  defperat. 


X.  SYMBOLVM 

r,c-«*COMITIS  VAILLACL 

yailluc. 

Erumpens  flamma,. 
ea  erat  infcnptiot 

NE  FREN,  NE  TEMPO. 

Vc  obvios  quofque  obices  flamma 
erumpens  perfringit,  excutit,  late- 
que  fundit  incendium,  &C  flbi  aut  quae- 
rit , aut  miniftrat  alimenta : Sic  pra:ftans 
virtute  animus  non  remittitur , fed  no- 
vis conflliis  lemper  inliftens  , vincendi 
occaflones  aut  captat,  aut  excogitat. 


XI.  SYMBOLVM 

COMITIS  ILLIERII. 

Mifllle  fulphureum  igne  accenfum , 
Lemma  i 

TOCO  DERL  PER  CHE  MFNALZI. 

Non  diu  quidem  igneum  Miflile  per- 
manet, fed  quamdiu  ftecerit,  continuo 
fulgurat , continuo  ardet , continuo  in 
Aera  rapitur.  Brevem  llUerio  Dij  vitx 
curfum  dederint , nimirum , non  fatagit 
multum  vixifle,  dum  fplendide  vixerit; 
nec  quam  longam  , fed  quam  gloriofam 
vitam  duxerit,  curat. 


Tiimia  Te)-ha  . 

r.c.Jdi 

TYMTANI  PVLSATOK,  TVBICEN^E  TVRCyE. 

TIaram  ifti,  pro  confuetudine  gentis,  argento  textam , ferico  ca;ruleo  viro-atam  in- 
duxerant  capiti  cujus  quidem  inverfa  fegmenta  ferica , argento , acus  Phrvsia 
pinxerat. 

Triplici  ordine,  ac  colore  criftam  extulerant ; & nigri,  cxrulei,  candidique  pluma- 
rum  globi,  velut  gradatim  eminebant.  ^ 

Cxruleam  veftem  induerant,  nigris  tatniis  fubtextam,  argentea  fimbria  obdudlam 
argenteoque  ftamine  fubfutam. 

Tunica,  intimaque  Manicx,  ex  albo  ferico,  fafciatim  auro  intertexta. 

Cothurni  csrulei  terfo  denfoque  ferico  textiles ; tum  albis,  tum  nigris  taniolis  diftin- 
cti,  elegantem  pedibus  cultum  addiderant. 

Equi  Phalera,  & exigua  Tympani,  Tubaque  vexilla,  caruleo  etiam  bombicino fida 
nigris  fegnunibus , inferto  auro  nitidis,  incila  erant.  Argentea  Lunarum  Cornua  pulcri 
lene  refluebant,  pendebantve.  ^ 

C c 


5S 


STIPATORES,  EJ^VS  DVCTITIVS,  E^VISONES,  TVRCA:. 

GA  L E R V M Turcicum , argento  textili  circumduTum , auri  crebris  tradibus  defcri- 
ptum,  cteruleo  fubfutumferico.eximiifque  retexti  argentioperibus  infignem,  ij  fibi 
impofuerant,  barbarte  Gentis  ferociam  belle, ac  fpeciose  limulantes.In  fronte , argentea 
prominebat  Luna,  qute  curvis  cornibus  fpeculum  compledens ; aureifque , argenteifque 
fquammis  circumfulgens,  decidentem  longo  tradu  plumatilem  criftam  retro  emifilfe  vi- 
debatur. 

Csrulea  veftis , aflutis  nigri  ferici  fegraentis ; auro  argentoque  fimbriata , pidaque  ad 
furas  ufque  demittebatur ; mox  ad  cingulum  utrimque  colleda , textum  alterum  argen- 
teum detegebat. 

Adftridorite  cum  fuis  globulis  fibuk  argentea  a fummo,  ad  imum,  ornatum  omnem 
aptillime  conjunxerant. 

Tunica,  inferiorefque  Manica  albo  ferico,  interfecantibus  caruleis,  nigrifque  lineis-, 
implicitoque  argenti  flamine,  decorum  adjecerant  cultum. 


Dd 


Non  diflimilis  cothurnorum  facies;  quippe  difcoloribus  fegmencis,  &C  propriis  Tur- 
cica Turma  refleris  notabantur. 

lifdem  ferme  coloribus  bombicina  Equi  phalera , auri  argennque  Maandris , nnuofo 
opere  defcripta,  nigra  obeunte  tania  diftindta ; adamantibus , cyanifque,  argenteifque 
Lunarum  cornibus  Iplendebanc,  egregia. 


ARMIGER, 


ARMIGER,  ET  EP  HOEBVS,  TVRCAl. 

ILlvd  Capitis  ornamentum  elegerant,  quod  partim  Pileum,  partim  Tiaram  Turci- 
cam exprimeret.  Pileus  ferico  textus,  argento  pi(5lus;  Tiara  argento  texta  , Tegmen- 
tis fericis  exarata;  quamquam  difpari  ordine, pari  tamen  cultu  nitebant.  Prxter  pluma- 
riam criftam,confuet6fque Equitum  apices,  alas  etiam  ifti  verficoloribus  plumis  effidlas, 
rutilafque  addiderant,  tum  humeris,  tum  pileo  adnexas. 

Iis  ca:ruleo  colore  vejftis,  cujus  inverfam  faciem  argentum  textile  muniverat ; cujus 
extremas  oras,  nigra  txnia  ferica,  ftiperfulis  auri  operibus pra:texuerat. 

Equum  Leonis  fpolio  decentiflime  Armiger  inftruxit.  Feram  diceres  hiante  ri£lu 
equi  cervices  abforbere.  Jubs,  collo  refluebant  compofite.  Anteriores  pedes  in  antile- 
nam,  alios  in  poftilenam;  totius  corporis  exuvias,  in  ftragula,  artifices  manus  conforma- 
verant. Putes  Equo  Leonem  ; Leoni  Equitem  infidere. 

Carruleo  ferico  futim  Ephoebus  Equum  Araverat,  flratoque  argentum  inferuerat;  in- 
ftitamque  auro,  argenteifque  Lunis  ornatiflimam. 


Ee 


COND^VS  FRINCEPS,  TVRCARVM  IMPERATOR. 

EMicviTCondxus  coccinea  vefte  indutus,  quae  ■ cyanorum,  atque  adamantum  fi- 
bulis adftritla,  concinne  ac  venufteante  pedus  cohxrebat.  Circum  humeros  gem- 
ma: : Argentei  infra  Lunula;  affulferant.  Atque  ex  illo  humerali  cultu  , breves  laciniae 
auro , gemmifque  diftinftae  decidebant. 

Pares  omnino  lacinis  fimbriarum  inftar,  Principis  veftem praetexebant.  Cujus  extre- 
ma; vtrimque  partes  redudfae,  geramatifque  fibulis  revindtae, faciem  alteram  argento  tex- 
tam explicabant.  Colledlos  eo  modo  finus,  argentea , Perfico  more,  fafcia  , aureis  notis 
interpunfta,  aureifque  fimbriis  finita,  medio  fere  corpore  implicita,  retinebat. 

Circumvoluta:  capiti,  eodem  ornatu,  fafcia,  argenteis  taniolis  feda  , cyanifque  at- 
que adamantibus  fplendida.  Tiaram  effinxerant,  quam  ingens  ante  gemmarum infigne, 
gemmeaque  Luna  cornua  illuftraverant. 

Ea  orbe  vacuo  Luna,  effufam plumarum  congeriem  fuftinebat, confufis  coloribus, & 
furgentibus  Erodiorum  criflis  quatuor,  infignem. 


6o 

Tunica  auro  texta,  argento  depifta,  recurvis  Lunis,  Aurificum  opera  conflatis,  prte- 
texebatur , flriati , fusique  auri  textili  fimbria  disjundis. 

Aureo  item  flamine  Manica’  gemmatis  armillis  nedebantur ; fedillfque  in  fquammas 
Manicula  argento  fulgebat. 

Argentearum  Lunarum  longa  retro  feries,  &;  velut  retorta,  rejedaque  humeris  Ma- 
nica , demittebantur. 

Serico  coccineo  rubentes  ocrea,  argenti  opere  defcripta,  argenteoque  fubtegmine 
nitida  , coccineo  fquammarum  ambitu  , limboque  pracingebantur  inverfa.  Argentea 
Lunarum  cornua,  eximio  ordine,  ad  calceos  ufque,  ante  deciderant.  Fafciola  deinde 
auri  textilis , argento  retexta , orbe  vario  cothurnos  involvit. 

Stragula  Equicarulea,  ferico,  argentoque  texta,  tania  nigra  pracinxerat  in  breves 
lacinias  feda  ; quibus  cyani , adamantefque  acceflerant ; auri  textilis  campanula  de- 
pendebant. 

Inaurata  argenti  lamina  , gemmeis  fibulis , flragulo  innexa,  duabus  ejufdem  opera 
Lunis  inferebantur.  Alia  infra  Luna  pendulis  cornibus  curvabatur. 

Tergum  ornaverant  Phalera  ferica , argenteaque ; inauratis  longo  ordine  Lunis  di- 
flinda,  campanulis  textilis  auri  circumpendentibus.  Lupatum,  pedulia , calcaria  auro 
micantia,  cyanis  atque  adamantibus  inflruda.  Gemmati  umbones  jcapiflrum,  habena, 
peduliumque  lora,  auro,  gemmifque  contexta  fulgebant. 

Exipfa  albiCurforis  Neapolitani  fronte  (eo  enim  Condaus  Equo  vehebatur)  gem- 
mea pependit  Lunajcarulea,  alba,  nigraque,  velut  triplici  crifla, pluma,  vividum  ere- 
diimque  caput  inumbrabant.  Revinda  vittarum  difcoloribus  nodis  juba,  hinc,  inde 
refluebant. 


'Jlfr  .T?"''' 


'T\ 


w-il 


..  ■>! 

' lU  l**-  •■  f J i*' > «'■:  ■ :1 


■# 


' Vv'-- 


- I 

r 


f ■ 


• •*■•  II 


/■ 


• *♦  i4^w<^ 


yj-- 


. ■ 'AGt 


■ -Ay'mm 

t.  •i  •*.  \ J ' 


't^'\  ■• 


• ;^.  ■ 
tl.e  . . 1' 


-- 1'^ 
a ...  .ffljtsu*' 


Sp,  II 


% 


.«.W,  *r.ST  'W..V 

,5  v; 


.SSM'^ 

/n 

"■ 


■J- 


* -lirr.i 


i.-r 


■ ."i  ■ '* 

.'}  '-;  . ■ -;' 


''.■1#ff 


f’. 


t;-. 


*•  ■ '-^■iif'ii 

y *■  ( 

■ 


'»’  ■* 


- vn 

V— -•;^f,  :_ 


litai 


Prinet 
de  Catidu 


TVRM^  TERTIiE 


SYMBOLA,  AC  LEMMATA 

PRIMVM  SYMBOLVM 

CONDII  PRINCIPIS 

Cornuta  Luna, 
cum  hac  JEpigraphe , 

CRESCIT  KT  ASPICIT  V R. 

portione  dividitur,  orbe  deinde  pleno  refulget  ; ma- 
qi.idfibidecoirC^r’“  ^‘^fioicur.  Ita,  quidquid  fibi  laudi , quid- 

gloria:  coniam  arrelTi^  pepeterit,  totum  id  Regi  acceptum  rclert  ; tantdque  illuftriorcm  fibi  lucis  ac 
g la:  copiam  accclluiara  exiftimat,  quanto  eum  amantius  Rex  adfpexerit. 


II.  SYMBOLVM 

COMITIS  SERYaTI. 

Floribus  Arbor  oiiufta, 

Lemma  erat  ejufmodi^ 

SPES  MODO,  MOX  FRVCTFS. 

Dum  pandunt  fefc  prima;  in  Arbori- 
bus gemmit:,  & fcnfim  dehifcenccs  , flo- 
ridos finus  explicant  j futurie  ubertatis 
pignora.  Si  fpes  Annona;  laiciflinias  mi- 
rantur Agricola;.  Sic  egregius  Juvenis  ad 
ardua  paratum , eredliimque  fuapte  na- 
tura fc prodit  3 Sc  in  ipfo  a:tatis  flore,  vir- 
tutis ac  gloriic  fruOtus  fpondet  uber- 
rimos. 


III.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  SOYECVRTII. 

Vellus  in  Arbore  aureum, 
cum  his  ‘verbis , 

ORNATQVE,  TEGIT QVE. 

Vellus  aureum,  arbori,  cujus  Fafti- 
gio  inhicferat,  piiefidio  fuit  atque  orna- 
mento. Eam  fldei  fua;  tclferam  , facro 
veftiario  Pra^fedtus  Soyccurtius  , fcuto 
fuo  curavit  adpingi  : quippe  qui  non 
modo  cultui  Principis , fed  faluci  etiam 
invigilet  3 nec  tam  fuis  eum  curis,  orna- 
re, quam  fuis  ipfe  periculis  tueri  gau- 
deat, liquando  cb  res  fuerint  adduda:. 


IV.  SYMBOLVM 
de  Smlt,  COMITIS  SALTENSIS. 

Juvenis  Leo , 

tnferiptum  hoc  erat Hemifiichium, 
PATRIOS  ASSrRCIT  INVNGEES. 

Ingenita  ferocia , JEtatifquc  robore  ut 
primum  invalefeit  Leo  fuarum  fibi  vi- 
rium confeius  , pertentat  ungues  j cre- 
brilque  rugitibus  concitatus , jubas  ex- 
cutit 5 ausifque  olim  ingentibus  fecum 
ipfe  prjEludit.  Ea  imagine,  fummjefpci, 
egregia;  indolis  Adolefcens,  cernulari  fe 
res  majorum  prceclare  geftas indicat, pa- 
triafque  virtutes  fequuturum,  dum  afle- 
qui  poffic. 


V.  SYMBOLVM 

BVILLONII  DVCIS.  * 

BoifHlon, 

Heliotropium , 
addito  hoc  Hemifiichio, 

MIHI  JTS  CONCVRRere  SOLI, 

Ab  afpedu  Solis  nufquam  flos  ifte  dc- 
fledit : Quocumque  fuum  fydus  fe  ver- 
terit , continuo  vertitur  3 & fuo  quodam 
jure  , dum  Sol  cslum,  terrafque  luftrac, 

Solem  circumfpicit.  Ea  quidem  aptilli- 
ma  fimilitudine,  luam  fidem,  qua  Prin- 
cipi hxret  tenacifllmc,  paratumque  ad 
minimos  quofque  nutus  obfequium , 
Nobiiifiimus  Eques  adumbravit. 


Ii 


Lt 

^ais  de 
ChAmtefel- 


VI.  SYMBOLVM 
MAKCH  ION  I S CARMASXLLl. 

Palm^  ili  coronam  flexJE, 
ea  erat  fententia , 

non  Jt^VAT  EX  FACILI. 

Coronas  ifte  ainbitiose  colligit , non 
obviis  quibufquc  frondibus  , non  ina- 
nibus flofculis  contextas  ; fcd  diilicis  rc- 
crionibus , alidque  pene  fub  Sole  quali- 
tas ; nec  fine  periculis  ac  laboribus  de- 
cerptas. Palmas  quairit,  laurofque  , non 
hiacintos , aut  rofas.  Scilicet,  paratam 
laudem  , facilefque  vifforias  negligit ; 
emptam  curis  ac  fudoribus  gloriam 
ambit. 


SYMBOLVM 
MARCHIONTS  GAMACHaEI. 

Palma  alteri  Palitix  inflexa  , 
jnferipto  erat , 

SOLI  SVCCVMBIT  AMORI 

Nullo  fub  onere  deprefla  fatifeit  Pal- 
ma ; quo  gravius  prefleris , exfurget  al- 
tilis. Siquando  verticem , ramdfque  in- 
flexos demiferit ; amore  impulfam  puta, 
quo  fefealteri  gaudet  inneaerc.  Itaprx- 
Ifantes  animos,  quos  non  frangit  labor, 
non  terrent  minx  , durumque  imperium 
non  dejicit,  lenitate,  ut  lubet,  duxeris, 
amore  flexeris. 


VIII.  SYMBOLVM 
Lc  Cheva-  p J TIS  BETHVNII. 

lier  de  Be^ 

Igniarium  Speculum , 
h£c  erat  Efigrafhe , 

DE  SE  LVZ,  MI  FVECO. 

Solis  radiis  fpeculum  illud  inardefeit, 
& urit  i ignem  excipit  ; ignem  repercu- 
tit , ac  refundit , ipsa  luce  fucccnfum. 
Ita  Regis  gloria  , tamquam  nitidilfima 
luce.  Bethunii  pedus  fponte  fua  jam  in- 
citatura , inflammatur.  Ardct  Eques ; 
fummifque  exemplis  impulfus  , nihil 
inaufum , nihil  intentatum  cft  reliaurus. 


X.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  COASLINI. 

Jaculum, 

Infcriftio , 

IN  VAN  NON  MAI. 


IX.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  PEGVILINI. 

Verfura  ad  Solem  Heliotropium,  i”’"' 
Ftmma  erat  additum » 

NE  DESPICE  AMANTEM. 

Vt  numquam  a Sole  avertitur  Helio- 
tropium , ita  numquam  abs  fe  Solem 
averfum  optat.  Clytien  dicas,  fi  qua  fa- 
bulis fides  , prifeo  igne  fuo  etiamnunc 
agitatam  orare  ne  fuos  umquam  a fe  de- 
fleiitat  oculos.  Amantis  ea  praicipua  cura 
cft,  adfpicere,  adfpici.  Hxret  defixus, 
&eos  illicere  in  fe  oculos  gaudet,  qui- 
bus ipfe  reficitur. 


Le  Duc  de 


XI.  SYMBOLVM 

DVeiS  lvxembvrgensis. 

Herculis  clava, 

Infcrtptio , 

magna  MAfOR  FAMA. 

Herculis  gloriam  nulla  obruit  vetu- 
ftas , nulla  delevit  oblivio.  Licet  tamen, 
multa  ejus  prxlia,  ad  nos  ufque  fama  per- 
duxerit i multa  etiam,  temporum  tene- 
bris & xterna  nofte  condita omiflt, mul- 
ta non  xquis  laudibus  extulit.  Nec  enim 
tot  tantifque  viftoriis,  aut  tranfmitten- 
dis,aut  ornandis  par  erat.  Id  fibi  timen- 
dum Dux  bello  inclytus,  intelligit,  ne 
parem  virtuti  fux  famam  non  fortiatur. 


•V.- . . ■■'•'A' 


- • •.  -.ii’ 

• ' '■  ;:  ^ «'‘i  j*  '; 

■■A  •■  , • - 


■i  ■• 


-■ 

scr^t:;  . 


''/i  » •'•  ■ V' 

. * • , ' l}'^^  ' ' - it 

■ - ,•  f ■ . ■ ' i • ■ l 

- ‘ ■■■■  ^ 


« ^ . -•  iri  '-• 


V/  .-•  • - 


» • 

v,t  ' t'  ■ -^r'"  >t'' 

— * — 


■■  . .-.  ■>,-  .J— , 

;■  , .■'  ' , ; ••  V V' ' ' 

• V' , ■ ^.■- 

'■>>  i;„-  ■ ^ ' ’ 

'.c:  .■> 

f t-  - <.. '“,  »■?<  f* 

^/'^SaSS--  ■• ''‘‘rii 


':'".:?:i«S^%.  ji’  . ■; 

1T4' 


.i 


'>Vv- 


'«t 


m- 


M. 


■ i.r 


'rii'.} 


TY  MP  ANI  STES  ET  TVBICEN,  INDI. 


R Ostro  adunco,  expanfis  utrimque  pennis,  cauda  a tergo  protensa  Pfittacus  in- 
gens, Tympanotriba:  capiti;  minores  alij  humeris  infedilTe  videbantur,  expreflis 
piftarum  volucrum  coloribus. 

Serico  carnei  coloris  llibobfcuri  contexta  veftis,  flavis,  nigrifquefegmentis  erat  inter- 
fleda,  quorum  altera  argento  ; auro  altera  depifla,  adftantum  populorum  oculos  fua- 
viter  affecer  ant. 

Ornatus  omnis  difcolor,  tum  fplendido  luxu,  tum  Ista  rerum  varietate  obledlavit. 
Pedorale  aureum,  circumdudto  unionum  orbe infigne, tot  inter  ornamenta,  nitebat. 
Phalers,  vexillulum, attextis  flavi,  nigrique  ferici  tsniis,auro  argentoque  defcriptis, 
diftinguebantur , & in  lacinias,  fimbriafque  plumis  verficoloribus  contextas  defierant. 

L1 


Tu  rmn  Qjitifhi  . 


'Ar,  ■’  'i"-!':' 


■wi  ,“^^; 


■W':'  'JW 


/ 


.V  « 


-A»  * 


'^T 


r/A-  < 

. -t 

k.'  .-^ 


■A.,  'V-' 


; '■yJt^-r-  <-vKitikiA  ;'.*■ 


.«  BTV  '■<g.K'  •■/ 

' -te 


} :H  ^ 

'■■.:K-'~‘‘  ’■  _;  '^.j^  - ^'-  - 


,._  .\Qyivi‘.%V{il;:i'i«i'M.’:  't.a  .ia  . a ;•,  ti.-. 

V •■’  ■ • ' '•  ..*"•■ 

, , .j  naenii’?'  Linno;-  ogwii  .•-Ir/ita  ,»iira9q  sup^.J  • ■ 

■■,-*li33(i:ti  -i^iat/JsIji  <.' -hitomi  ii's  M.tuijuri  ; A ^;£.j  -jOnvAtil;  , ,;h  1 ..  * ' -t 
. • ■ ■ - • ‘ • ' .?.:' !.!f>’C'J^ftf:- -f'*'^'  .■'*?■•. 


, i_:inKa3rj)  .1.  :jjiiw5i;ii.  -ujiijuii  ^.■n  . - , — ^ 

. ; ■ , - • ‘ • .?.:' -f'*'^'  •'  '■^'■•  ^‘1, 

■-ixjai3SM2»n5fflp'l9«)A^in;«,f^'^t'T>,i^ir-J.  . A,;r;  « .!'.:y,?: . ; .■  t'  ,, 

'-£d5  «oipoo  fainofcqdq  rauiacilL'..  ,tiiqsh  iiwffi  011«  ; o7n9§i£  trjj.s  .i.ij-4  . ' ' 

. 1 ' » ■ ,,...  .lasTjrfifiaTsiiv.  > , { 

.i.YS&oiriM  «to  r 1%?  £'3-*  ui'J3  ,.A'  ,1 

/;  . . .'Kfjsiln  ,£!•  ..as.Aio  lajni  xa.tug^i:  '^aV  ,pit)'n«i^ii;  - ' 

v V ' ./oqirviijij  a.ipoifis^TK  c«tiC,?iiftJr>  ialrA  ,w.p:.q 

' M ij^'-'..  jiyjiaJiyfj  >»ixalr!'ja  JiJtIiit^''33n'ra'J.  2'iaL!l<|  K)p.'.'Adt»in  . f;:  t^yiac^ni/jin.Jini 

r^.  " , ■ '.r  ■*'  ■ ■ ' . 

t’.'"  Rt'‘r  I ' ^ , .,>>12 


6? 


STIPATORES,  DVCTVS  AD  POMPAM  E^VS,  HIPPOCOMI,  INDI. 

AVreo  pileo,  variam  plumarum  piduram,  &C  Stipatores,  & Hippocomi  inferue- 
rant ; criftsque  plumatilis  apicem,  qualem  ea  turma  ferebat,  extulerant. 

Serico  coloris  carnei, textus, laciniatufque  thorax, nigro  fegmentatus , aureis  Phrygio- 
nijm  operibus  pingebatur.  Decuflats  fafcis  auro , atque  unionibus  diftindl:*  hinc , inde 
errabant. 

Cingulum  erat,  linum  pertenue,  argento  illufum ; quod  varia  plumatilis  fimbriz 
textura  percurreret. 

Equi  phalerx  fericE,  quibus  rutilum  aurum  acus  induxerat,  flavo  ferico  fedla: , argen- 
to exarata:,  unionibus  prtetexta:,  vario  plumarum  contextu  fimbriatte  defluebant. 

Mm 


71 


f-mujcr, 


ARMIGER,  ET  EPHEBVS,  INDI. 

ARmigeri,  Ephebique  pileum  aureum,  argenteumque  multiplici  ordine  adfur- 
gentes  plumz  ornaverant ; plumariufque  in  vertice  apex,  propriis  Turmx  colori- 
bus efFulfit. 

Colore  carneo  veftis  ferica , auro , unionibus , multoque  plumarum  difcolorum  appa- 
ratu inllruda  corpus  ftrinxerat. 

Equi  phaleras  flaventes  nigris  identidem  fegmentis  incifas , auro , argentoque  Phry- 
giones  ; artibus  fuis  plumarii  artifices  defcripferant,  pra;texuerant. 

Nn 


r ^ 


■■■  -vVS^I/',*^  ■ 


[>• 


r I 


fe:./ 


B'- v- 


■ .. 


M' 


j^  -.  '*< 


---•  • _ ,■  ' i 'i' 


~A  a m a ;l  H ‘I  a "s  '4  ’ . '4  4:0  i.  l\iK 


-iijlije  o/iibH)  iiiHijjrjr!»,‘jnpitfit)Di(VJ^i«  ,(r;:.'ui(|i:  fr.,..iiq  j x:-p-i'.'.A . f\ 

-holf»  4;rtt 'f/l'  ji/irjmq  ,x^qr.  -iahiiv  Tii  5i,  }»fKi>/':;/itor':ii!,.'q  «ilns;:  XX 

. , ■ ■■  , _ ^ .•  ■ -v^"  • ■ ,^hUrfia?)id 

-tqq,; /ntjwl^^jiilunjisjiiot  i Si ;.' v.'JtB  (emJiad^/iei^  3'iOj.oO  • 

;.  ' rV»;:  ■ ' .mTafftjqil,«{4'^0  cCri^tfttti  viili  , 

\i(n  sapViWa^iE  ,'oii,':  fflshhfraLi  l iigiu  tW3'«B  >;«'jisrq5u^A[  ':  'j- 


uii  ;v 


r ,j:  .-".qVtx^j : ' ’ ' J •■'il  2i;d?3!fv  Junoi;^  , ■ 


r 


■y-:: 


J-yK.: 


73 


CASTRORVM  TR^FECTVS,  INDVS. 

QV I Caftris  Indorum  prserac,  eodem  fere  ornatu , atque  Armiger  utebatur  ; nifi 
^ ^ quod  ille  auro,  gemmis,  unionibus,  coralliifque  inllrudior  ad  pompam  pro- 


I 


ANGVIENVS  T>VX,  INDOV.VM-  REX. 

Attalicam  Anguienus  veftem  induerat,  argento  retextam , gemmis  interftin- 
ftam  Sa<Tulum  , brevefque  manics,  eodem  ftamme,  eodem  Iplendebant  luxu. 
Circumdua®  humeris  tKn.s  ; extremifque  manicis,  cingulo,  faguloque  adlun  ingen- 
Sm  unionum  limbi,  multd  opum  vi  ornabant,  pend  onerabant  Ducem  Indorum 

^°Aupenfa  collo  fafcia,  quam  auro  acus  Phrygia  texuit , in  duas  partes,  ad  peaus,  dif- 
ciTa  deinde  circum  humeros  revoluta,  ad  cervices  ufque  retro  producebatur ; crebris 
adamantibus  diftinda,  quibus  unio  penfilis  accefferat,  pyri  formam  omnino  referens. 
Circumduax  collo  pluma , quarum  altera  colore  carneo  piaa,  argento  fiaa  altera, 

“L”?fimbX humeris,  manicifque  obduaas , fia^,  vericque  plumat  infra  fuprdque 
pratciderant.  Summo,  extremoque  fagulo  , fummifque  ocreis,  trip  ex  p umarii,  y 
giique  operis  ordo  inhteferat.  Auri,  argentique  textilis  orbiculi,  tintinnabulorum  inftar  , 

squis  fpatiis  recidebant.  p ^ 


7^  - 

Galerum  Indicum,  fe(Sto  in  plumas  auro,  argentoque  cindlum  induxerat  capiti,  qui 
plumatilem  apicem  fuis  piftum  coloribus,  & emicantibus  ardeolis  infignem  fuftinebat. 

Ocreae  auro  text*  implicito,  aureifque  taniolis  interfeds,  additis  unionum traftibus, 
furas  incluferant. 

Equi  lirata  ferica,  auro  illufa,  argento  defcripta,  nigris,  aureifque  tiniis  fedla  dimit- 
tebantur; orbiculatis  laciniis,  &C  nitentibus  auro,  argentoque  peniculis  praetexta. 

Antella  , pollellaque,  phalerxque  omnes  nigro  lerico,  auroque  text^  ; allutis  aurei 
texti  centonibus  argento  circumdudis.  Multiplex  vero  textilis  argenti  tradus,  cura 
longa  ingentium  unionum  ferie , per  phaleras  excurrebat. 

Habens,  capiftra  , pedulium  lora  , auro  delineata,  argentoque  inftruda.  Lupatum, 
pedulia  ipfa,  calcaria  aurea,  umbonefque  adamantini,  fuperbienti,  ferocique  Equo,  fu- 
perbiam  8c  decus  addiderant. 

Fronte  media  plumatilis  apex,  flavus,  albus,  nigerque  eminebat,  flaminis  aureileg- 
mento  innixus,  cui  Angularis  & forms  Sc  pretii  adamas  fuerat  prsfixus.  Vittarum  ne- 
xibus Jubs  implicits  effuse  refluebant. 


Le  Due 
ifjingHien. 


LeMarejH 
dt  Ca/taflt 


Le  May- 
fjuit  de  Gen~ 
lis. 


T V R M Q^Y  A R T ifi  ’ 

SYMBOLA.  AC  LEMMATA. 

PRIMVM  SYMBOLVM 

ANGVIENNiEI  DVCIS- 


Effulgens  Sidus , 

Jnfcriftum  erat  fro  Lemmate, 
MAGNO  DE  L VM  JN  E L VM  E N. 


£ Sole,  tamquam  e fonte  fuo,  lux  omnis  profluit.  Omnes  ille  caeli  , terrarumque  tradus  illuftrat; 
tantoque  eftufiore  copta  m ftellas  fefc  refundit , quanto  illa:  ampliore  fuiu  lumen  excipiunt.  Aptifftma 
Itclte  inigentis  fimilitudme,  quae  nodis  umbras  difcutit ,&  primulam  emicantis  diei  lucem  invehit 
ignificat  inneeps, tanto  iibi  fpes  lattiores.majoraque  a Rege  beneficia  & conferri,  & imminere  ; quan- 
to bc  natalium , & virtutum  gloria  cateris  Aulicis  antecellit. 


II.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  CANAPLII. 

Meta  pluribus  telis  petita,  uno  pcrcuffa, 
Epigraphe^ 

NEC  NVLLA.NEC  OMNIS. 

Ut  non  omnibus  patens,  ita  non  om- 
nibus amoribus  impervium  peplus  gerit 
ille.  Qualibet  forma  non  capitur^  omnem 
omnino  non  rejicit  , mulcaque  inter  fa- 
ftidia,  aliqua  voluptate  duci  fc  palam  in- 
dicat.  Spes  forte  luas  eo  Symbolo  exhi- 
bet; qu;e  licet  plerumque  fefellerint,  non 
femper  tamen  irrita:  excidere,  vt  fm  mi- 
nus omnia  , aliqua  tamen  libi  vota  fuc- 
cefferint. 


III.  SYMBOLVM 
COMITIS  PLESS.1EI. 


cum  hac  Infiripione , 

MAHTE  LO  M AND  1 ,0  AMOKE. 

Eadem  Marti,  ac  Cupidini  arma  con- 
ticere. Vibrat  ucerque  Deus  fagiteam. 
Ille  quidem  fummis  viribus  percutit, 
perfringltque  pedora  ; ille  blandiuf- 
cule  ferit  ; uterque  tamen  vulnus  in- 
fligit.  Ea  nobilinimo  Equiti  figura  con- 
venit , qui  laudis  , qui  amoris  ignibus 
alluat , qui  & belli  pericula  ac  labores 
tolerare  , & amoris  tatdia  a:quo  animo 
ferre  gaudeat , liquando  ita  convenerit. 


IV.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  GENLISII. 

Pra;fixum  hallie  Tropha:um,congcllis  ar- 
mis, larvis,  facibus, alilfquc  ludorum, 
&_  urbana;  feftivitatis  inllrumcntis , 
inligiic. 

Lemma  erat. 

JVNCTA  DECENT. 

Quemadmodum  congefta  belli, paclf- 
que  ornamenta,  divertis  licet  ufibus  apta, 
uno  tamen  acervo  collcdta  , lepidum  ac 
venuftum  oculis  Trophsum  exhibent:  ita 
omni  laude  ac  fama  dignilTimus  Eques 
icflimandus , qui  militares  animos  nobi- 
lemqiie  ferociam,  quam  inter  pugnan- 
dum induit, palicftricis  exercitationibus, 
luddque  folemnibus  , dum  remilit  impe- 
tus ^ fciat  temperare. 


V,  SYMBOLVM 

COMITIS  GVITALDI.  Le  Comte  it 

CuiiaHt, 

Heliotropium, 
cui  injeripta  hac  verba , 

NOTA  FIDES. 


Singularis  illa  quidem  Heliotropii  in 
Solem  fuum  fides : Ejus  radios,  quamdiu 
illucefcic,  excipit  j & quo  luum  ille  cur- 
ium defiexerie,  fuum  continuo  verticem 
Hos  infiedtit.  Ea  fplcndidifiimi  Sideris  fi- 
niilitudine  , five  Regem  cui  obDcmperac, 
live  Puellam  quam  deperit , ille  defigna- 
rit,  tum  obfequii , tum  amoris  fui  fidem 
exiftimat  fatis  eife  perfpedtam. 

Rr 


8o 


VI.  SYMBOLVM 

L,  M^r-  mARCHIONIS  monpesatii.. 

de 

Ludicrorum' Armorum  Trophsum,  j 

hemma  fuit- 

J>10N  F ICTI  PRMMI A MAKTIS. 

Quamvis  dulce  ac  decorum  fit , ftadio 
belle  atque  eleganter  decurfo,  cum  plau- 
fu  excipi , &C  palmam , fi£tique  certami- 
nis priemium  toto  Circo  oftentare ; juvat 
enim  vel  in  umbratili  pugna  vicilie  : du- 
rioribus belli  artibus,  natum  fe  Monpe- 
fatius  intelligit.  Confligere  cum  hofti- 
bus  , decertate  ferro  , partam  periculis 
filis  referre  vifloriam  malit. 


VII.  SYMBOLVM 

NIVERNENSIVM  DVCIS. 

Phoenix  Soli  expolitus, 

infiriftum  erat , 

VNVS  CFNCTA  MIHI. 

Phoenix  , a Soles  cui  facet  eft,  origi- 
nem, alimenta , delicias  fibi  fentit  infun- 
di : atque  adeo  fixis  in  fuo  fidere  oculis 
hsret,  acceptaque  beneficia  fin  minus 
referre  eum  , faltem  ccftimate  putes. 
Quot , quantlfque  nominibus  Regi  de- 
™aus  fit  Duxifte,  nimirum  agnofeit, 
cui  fua  omnia  deberefe  .querafibiuiiura 
elfe  omnium  loco  profitetur. 


VIII.  SYMBOLVM 

COMITIS  ROII. 

Roye. 

Phoenix  accenfo  rogo  infidens, 

cum  hac  Eftgrafhe , 

CAVSA  PLACET. 

Hon-ore  quodam  ac  mctii , hominum 
mentes  mors  percellit  ; Causa  tamen 
quanddque  fua  leniri,  imo  placere  po- 
teft.  Suam  congeftis  Arabum  odori- 
bus Pyram  exftruaain  implet , expanslf- 
qtie  alis  incubans  Phoenix  Soli  fe  confe- 
erat , bc  gaudet  incendi.  Suam  ita  vitam 
libenter  profundat  Vir  nobilis,  nec  amif- 
fam  putet,  quam  Regi  impenderit. 


X.  SYMBOLVM 

LeDuede  S V L L I I D V C I S. 

ShUj. 

Igniarium  Speculum , 
cum  hac  inferiftione, 
AKBEO,VBI  ASPICIOR. 

Qtianto  copiofius  igniarium  Speculum 
Solis  radios  admiferit  , tanto  acrius 
ignem  remittit  : luce  enim  ipsa  incalef- 
cit  excepta,  urit  repercufsa.  Augeri  vim 
animi,  viro  amoris  fui  praiftantiffimus 
Eques  affirmat , prout  a Principe,  vel  a 
nobili  Puella  amantius  afpicitur.  Ingenuo 
enim  ac  liberali  peflori  gratiam  fi  adje- 
ceris, incitabis. 


IX.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  HVMIERII. 

Varix  Coronx, 
ea  erat  inferipio , 

NO  QVIERO  ME  NOS.  , 

Paulo  remiifioris  animi  Eqtiitem , una 
corolla  fatis  ftiperque  ornaverit.  Medio- 
cris enim  ut  virtus , ita  pletumque  ho- 
minum ambitio.  Qui  cxcelfo,  eredidque 
animo  , immensa  laudis  cupiditate  accen- 
ditur , omnes  ille  aucupatur  gloria:  cau- 
fas  ; omnes  fibi  optat  coronas  inducere. 
Quod  enim  non  ambiat  decus,  qua:  fibi 
non  afeifeat  ornamenta  Eques  ftrenuus  ; 


XI.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  D'OVAILLII. 

Rofarium  cum  Sole , 
in/cripta  hac  erant  verba ,. 
RESPICE,  FLOREBO. 

Vt  Rofx  in  virides  alabaftros  faftigia- 
tx , pene  e Iliis  corticulis  erumpentes, 
Solis  afpcau  fi  foveantur  , paulatiin  ru- 
befeentes  dehifcunt , ac  fefe  pandunt , in 
mediis  calicibus  luteos  apices  complexx. 
Non  aliter  prxclara  volvens  animo  con- 
filia  Doiiaillius,  ingentia  pro  Rege  cer- 
tamina fhfcepturum  le  afleritj  &C  fi  qua- 
apud  eum  gratia  valere  poffit , cumu- 
latam fperar  fc  gloriam  effe  confecutu- 
rum-  - - 


rma. 


F.C.  dili  if-Sculi^ 

TYMPANISTES,  TVBICEN,  AMERICANI. 

COnchis,  coralliifque  conflatum  ifti  galerum  capiti  fuo  aptaverant. 

Viridi  ferico  thorax,  argenteis  fquammis  defcriptus ; Manicx  , extremaque 
veftis , Izvigatis  pifcium  pinnis  prartexta  , omnium  in  fe  oculos  converterant. 

Equorum  phalera:,'  Tigrium pelles : quibus  inerant  virides  txnix,  clavis  aureis  inne- 
xa: , fe&oque  in  breves  lacinias  auro  circumfcripts. 


Tt 


■■  ■ 'V  ■ : 


V ^ 


^ ' ■' ' T' ' ' ' ■ " 


% 


...  -f-^';- 

‘ » •■*•;  f , >.  ■ 


v'> 


ir'u 


WHh 


.-•j-V',-" 


‘t^  ■ 


■ ■ ; '-lY:  '«.‘‘‘V  - 


i 


?R-.-,> 


•■H-v 


i''’’^  ' •'  . ’ .■,.3lS:..-if^a»- ‘ ''V'-.'  •--C'  ’''(>' 


■ -yf"--' 


■Utir 


,.-^- 


■-‘''ipSDf  ■ 


’ VV 


«■•«A!-!., 


1 ■ 


■I: 


- '''  ‘ l''  ;, 


.r.Vu'3.i;i.i»)VK  iViSD^vd-tTS-  ,ia  vr'\'Ak'y?.v^‘’f  \ 


•Btiiitixs  , 1 -Mzu^iia  .undi  oji.iil  jbhiV  K_Jr 

ruiiimSjivib  .ajfitb  h}V-‘'‘>  3»s'‘-  ' ■‘.'UjtVt^nv  .-'«iffira.rnonnH*^'  ' 

• ‘i.  •■■  ■■-;•;  ■.'%>•!.,  iji/jiD,aiU..J*ioi;»£i  iV/cj5diHSL'po7>;l, arx. 


'■  . ''^■'  ^ ■ ',  ’ '.,"^  Y‘ 

■' ■■';^'^’>r” 

...-u.:,  •'•  -'^L.  . '■  i-i 

■,  .•■■ , ■ ■C  '‘i  '' 

■ jjuAafcL  ttjiaiV  ' - **■'•  ■ • ' ■=' 

' >-;v; 


:■,  iV' 


8r 


mafri  simios  portantes,  frsos  dvcentes. 

II  torquem  argenteum  collo  circumdederant,  injecerant  Muris  pontici  pellem,  quae 
ab  altero  humero  dependens,  cingulo  circa  medium  corpus  colledta,  ad  genua  dein- 
de defluebat.  Illam  aCTuta  aurea  inlUta  prstexebat. 


Vu 


i* 


STIPATORES,  E^VS  TDVCTITIVS,  AGASONES,  AMERICANI. 


BA  rb  ariem  Americanam  Stipatorum  habitus,  cultufque  expreflerant.  Tigridis 
Ipolium  tam  apte  induerant, ut  riftus  inhians  quamdam  quail  caffidem  effino-e- 
ret  capiti  advolutam ; anteriores  pedes  collo  obdudi,  nexile  linteum  exhiberent.  Ia; 
quidem  exuvia;  carnei  coloris  ferico  fubfuts , colledis  utrimque  finibus  reduda;,  cau- 
dx  Tigridis  retro  adnedebantur. 

Pampineam  capiti  coronam  , pampineas  brachiis  armillas  addiderant. 

Aureis  fafciis  prscindi , clavas  pro  armis  fuftinebant. 

Satyros  imitabantur  Agafones.  Rami,  foliaque  vitium  deculTatis  fafciis,  aureifque 
cmgulis  revinda  , totum  corpus  inumbrabant. 

Phalerarum  inftar,  circumvoluta  Tigridis  pellis.  Pompatici  Equi  armos  inclufe- 
rat;  quam  viridis  bombicini  percurrebat  inftita  , auro  argentoque  pida.  Subtexta 
erat  fedilis  tatnia,  aureis  Leonum  roftris  diftinda,  gemmis  ornata,  pelliculis  fubfuta. 
Media  fronte  cornu  prominebat.  Monocerotem  dixeris. 

Xx 


!• 


vi 


r' 


iT  '-■’- 


i ^ ^ 

•‘ii. 

'*■  ^,'>4ir:Y  


fr,-  » 


f-.v 


• ,1^.  ..  i 


■f  ■ ' ' 


- '#%■ 


<n*  K”-.:.;.!^.^, ,.!s ' 


t.if,  * .i  IT 


■ ; : ■ ■.  s - .'■ 


:^;.0T  >•  ,::7«'-o  .zfiiidixliatn:-!.  rn?  m^i^^w^pA  Wii^i^axi  J1 

.■  vr'iv,  cr-bli':  - .-  JO  . ;Aro;.T/p  ?i-,t:r*oi\M/yU.rj.'jnEr^b«j  hwu.ailK^, 

3 i .wvAit’a^  >.i  r..7.^  uL/3.-i  .ibwLw  ol.  ^ ?y.-.'ii^wr.  ;aitWio;/bc  . 

..  • ty  r .ylkifl  j-urcm-iia  ?i/j-.a66  ,a.Jsadi/i  ovir.i  ifivvvo  :nvtjx^  tn jbirp  • 

' •.  - ■ ■ ?i  ,irifc'te&orevs<>^'^’ 

rd^fliitt^  ( [ 1^1* -jWrt  itsrt^TiA 

..  c.  v • *....L  -..’  vif.riir':  A.  •i3Ci!cr,Uorf2£E* 


> i».  L. 


♦Voiv 


/ii* 


ARM IG  ER,  EPHEBVS,  AMERICANI. 

AVrevm  Draconis  caput,  Armigeri  capiti  in  morem  callidis  conformatum  horre- 
bat elegantiHime , jubis  retro  fluentibus.  Aureis  laminis  compadla  veftis  elfulfe- 
rat,  infertis  Draconum  oculis.  Decidebant  in  fagum  lacinis  ex  pretiofis  pellibus,  aureis 
item  laminis,  oculifque  Draconum  ornata:. 

Terfo  ferico  coloris  carnei  fagum  induerant,  viridi  ta:nia  interfedlum , auro  fimbria- 
tum. 

Stratus  erat  Tigrino  fpolio  Equus,  quod  villofi  ferici  ta;nia  incidebat,  dependentibus 
pretiofarum  pellium  laciniis,  quibus  quali  vigiles  Draconum  oculi  inhalerant. 

Pellitum  pileum  Ephebus  induit,  cui  Simij  pellem  fuperinduxerat.  Circumvolutam 
corpori  Tygridem  pro  vefte  aptavit,  pro  fago  fquammas  attexuit. 

Marini  pifcis  fquammata  pellicula,  cui  aures  lamins  imminebant  clavis  aureis  affi- 
xs , phaleratus  Equus , exfultabat. 

Yy 


91 


CASTRORVM  PR^FECTVS  AMERICANl^S. 

SVo  ille  capiti  auream  Tiaram  impofuit,  gemmis,  Erodij  erilia,  Si  undantibus  plu- 
mis infignem.  . . , 

Laminis  aureis  contexta  vellis  corpus  tegebat.  Humeris  adduda  concinne  Tygrium 
capita  turgebant,  quarum  e ridlu pellit» lacinis  emittebantur;  multis,  tum  gemmarum 

tradlibus,  tum  Draconum  oculis  nitid».  r ur  .. 

Panther»  Ipolium  auro  foliatim  fedlo , gemmifque  ornatum , pelhbulque  lublutum, 
pro  phaleris  Equo  obduci  curaverat. 


HUhuamuiiiiiii&itttaiii. 


93 


AMERIC  ANORVM  REX  GVISIVS. 

FLexis,  loricK  in  fpeciem,  Draconum  exuviis  Guifius  tegebatur:  quorum  capita 
apte  & congtuenter  in  humeros  incidentia,  uberes  manicarum  finus  evomebant ; 
quarum  fuperior  auro , viridique  ferico  texta  ; inferior  argento  textili, ad  comtniffuras 
manuum  demifla,  imaragdorum  eximiae  magnitudinis  armilla  nedlebantur.  ^Equis  inter 
fe  Ipatiis  circum  fagulum,  laciniarum  in  morem,  Draconum  cauda:  refluebant.  Lepida 
unionum , ac  pyroporum  congeries , ut  veftem , ita  cothurnos  oneraverat. 

Aurea  galea,  in  ornatum  capitis  utebatur,  in  qua  fidfus  ex  auro  Anguis,  reptanti  fi- 
milis  accubabat.  Innexa:  lucentibus  circulis,  virides  alba:que  pluma:,  altius,  altiufque 
fefe  extulerant  cum  fuis  fingulz  Etodiis  ; tres  fiipra  erilia  eminebant.  Illa  callis,  feu  plu- 
matilis, ut  ita  dixerim,  moles,  in  quatuor  fere  pedum  altitudinem  excreverat.  Com- 
preflkque,  cauda:  inftar,  longo  tradlu  plums,  ut  ventis  erant  impulfe,  in  Equitantis 
humeros  identidem  recidebant. 

Aaa 


94 

Enfem  , vaginamque,  ut  Sinanim  mos  eft,  auro  ornaverat,  gemmlfque.  Militarem 
clavam  proferebat , inauratis  culpidibus  , atque  ita  rainutim  colis,  ut  pellucerent,  mu- 
nitam -,  cui  circumplicati  Anguis  exprefla  effigies  inhorere  videbatur. 

Badium  equum  confcenderat , liircano  Tigridis  pelle  inftrudfum , cui  multum  auri , 
argentique  opus, acus  Phrygia  fubtexuerat.  Aureum  Draconis  caput ridu patulo, exfer- 
taque  linpa  horrendum,  antilenam  effingebar.  Equi  armos,  lareraque  flagellabant  fe- 
nei aureique  Angues.  Ingens  a tergo  Draconis  roftrum,  magnam  hiatu  fuo  Colubro- 
rum vim  fuderat,  quibus  cauda  velut  crinibus  inhorrebat.  Implicita  inter  fe  Draconum 
corpora,  velut  pendula  poftilena;  lora  hinc,  inde  recidebant.  Et  in  ipfo  collo  ars  fincm- 
laris  pro  jubis  Colubros  partim  arrexerat,  partim  demiferar.  ^ 

Aureum  in  Equi  fronte  cornu  prominebat.  Crifta  defuper  aureis , argenteifque  Teg- 
mentis contexta,  e quibus  altera  Ardeo  crifta  prodibat. 


QVINT^  TVRMiE’ 

SYMBOLA,  AC  LEMMATA 

PRIMVM  SYMBOLVM 

Gvrsil  DVCIS- 

Tigri  proflratx  incumbens  Leo, 
cum  hoc  Lemmate, 

A L T 1 0 R A P R S r M O. 


Quamquam  ludicris  Annuii  decurflonibus , fpeciofis  praeliorum  fimulacris,  &pomparumEqueft;rium 
voluptate  urbaniffimus  Princeps  non  mediocriter  delectetur  5 ea  putat  eirePrincipuinobleCtamenra,non 
negotia.  Nimirum  ad  aitiora  animum  erigit.  Recreari  fe  ludis,  non  detineri  profitetur, &:  e palsftraad 
pugnas , e ftadio  ad  caftra  fponte  fua  concitatus , ubi  res  tulerit , optat  erumpere.  Suam  adeo  virtutem 
imagine  adumbrat,  Leonis  Icilicet,  qui  dignum  animo , dignum  viribus  fuis  hoflcm  prollernit , ac  de- 
jicit. 


II.  SYMBOLVM 

H A R c V RT 1 1 E QV I T I S. 

««’•••.  Crux  Lotharinga  Sole  inclufa  , in  Meli- 
tenfem  Crucem  radios,  ac  lumen  5 in 
Lunas  Turcicas  fulmina  vibrans. 

inferiptio  hac  erat, 

I/INC  LVMEN,  HINC  FVLMINA. 
Quemadmodum  in  omnes  latc  terras 
Sol  clfufis  radiis  dilpergit  lucem,  atque 
igne  fuo  refovet  idemque  ipfe  excitatis 
terra  marlquc  vaporibus,  fulmina  in  poe- 
nas fcclerum  accendit  , conflat : Ita 
exilfimat  egregius  Adolcfcens,  e Rege 
velut  e Sole  fuo  , decus  omne  fuunijfuo- 
rumque  exire  } deinde  fulmina  exitura, 
quibus  Ottomanoruni Imperium concuf- 
fum  concidat. 


III.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  RVPEFORTIL  t.  ^*r- 

ffiiL  dt 

Gemmis  ornatus  Enfis,  R^chefm. 

cum  hac  Epig-raphe, 

SPLENDOR  ET  AVXILIVM, 

Ifte  fulgore  fuo , gemmarumque  pre- 
tio , quibus  intermicat , commendatur 
Enfis  i nec  minus  mucrone  ad  ufum  ac 
defenfioncm  ReipubliciC  paratiHimo.  Sic 
virtutem  fuam  Eques  nobilis  , tum  in 
conciliandis  fibi  honorum  & gloris  or- 
namentis, tum  in  tuenda  Principis,  Pa- 
tri.rque  falute  impendendam  cflb  confi- 
dit. 


i 

j 

I 


IV.  SYMBOLVM 
MARCHIONIS  PLVMARTINL 

de  PlHrnur- 

Afper  atque  impolitus  Adamas, 

Jlc  infcripferat , 

CHJ  MI  TOCCA,  SI  STREGGE, 

E M’I  L LV  S r R A. 

Quodam  inter  fe  Magnes,  Adamaf- 
que  certamine  confligunt,  difpari  tamen 
exitu.  Magnes  atteritur  , politur  Ada- 
mas. Ille  vim  fuam  a natura  infitam 
amittit  ; ifte  novum  decus , novam  lu- 
cem induit.  Ita  in  prjeliis  , fiquando 
fuerit  laceffitus  , eo  animo  adturum  fe 
fpondet  Plumartinus,  vt  pudorem  poe- 
namque hoftibus  , gloriam  inde  fibi 
cmerfuram  fperec. 


V.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  CASTRylEI.  r.//-,» 

de  Ia  Cho' 


Ardenti  Mirthi  ac  Thuris  rogo  Cor 
impofitum , 

Lemma, 

qLORJJE  ET  <^MORL 

XJtr^uc  Sc  Amoris  &c  Gloriae  flam- 
ma incenfum  ifte  pedus  oftentac : Quip- 
pe qui  dum  pugnat , virtutem  5 dum 
amat , fidem  adhibet  j in  bellis  Eques 
ftrenuus  ac  fortis  *,  in  otio  urbanus  8c 
fidus  amator.  Id  Thuris,  id  Mirthi  igni- 
bus exprimit  , quorum  illud  fuprem^ 
Numinum  Majeftati  adolcri  folet  5 ifte 
Veneri  Amorum  6c  Gratiarum  Regina: 
facer  cft. 

C cc 


fhe. 


I 

( 

1 

1 


i 


VI.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  RAGNII. 

Malus  aurea,  foliis' frudlibufque  onerata, 
Injcri^tio  , 

'TOSiTJ  fekitate  nitescit. 

In  iniicivam  ac  filveftrem  arborem 
inferta  Malus  aurea,  non  modo  uberio- 
res, fuaviorefque  fructus,  florefque  pro- 
fert , fed  laetioribus  etiam  foliis  exube- 
rat. Ita  pacis  bcllique  arcibus  prieclarus 
Eques  , poft  afperas  rei  militaris  curas, 
durbfque  labores,  quibus  incumbit,  ad 
hjdos  oua  hilarior  redit. 


VIII.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  VERVINI. 

dt  yervtns. 

ImpoliTum  Altari  Thuribulum , 
Lemma  fuit, 

ET  COLIT,  ET  PJJCIT- 

Id  fibi  in  animum  induxerant  rudes 
adhuc , incultique  PopUli,  Thuris  inccnli 
fufficu  non  modo  coliNumina,fed  pafei. 
Eo  Symbolo  in  id  incumbere  fe  Vervi- 
hus  fignificat , vt , 6C  Principem , cui  cft 
addiftiffimus , fummo  honore  ac  cultu 
profequatur  , &C  Menfam  Regiam  , cui 
eft  Prjepofitus,  omni  cura  ac  hde  admi- 
niilret. 


X.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  TVRII. 

dt  Titty. 

Aquila  ad  Solem  volitans, 
Jnferiptio , 

GOZEN  LJ  EJSTA,  ^EMEN 
L A 's  i'  'L  y M A s , 

Defixis  in  Sole  oculis , altius  altiiif- 
qiie  volitans  Aquila  ira  ha:rcr,  ita  mira- 
tur j ut  recreari  oculos  3 -arderc  plumas 
nonfentiat.  Amantis  ea  confuetudo  eft, 
■oculos  quibus  capitur  , curiofitis  infpi- 
cit  j eas  amat  intueri  faces , quibus  ac- 
cenditur : ita  afpectu  reficitur  , ardore 
rorquetuf. 


VIL  SYMBOLVM 

M ARC  H I ONIS  M I ROP I C E NSIS. 

de  Mtrc' 

Laurus,  & Cuprefius, 
ea  erat  Infcriptto, 

riNCEKE,  ArT  MORI. 

Ex  arbores , quarum  altera  virelcens, 
flexis  in  coronas  frondibus,  triumphos 
ornat  j altera  ad  funebres  ufus  , trifti 
fronde  mortes  hominum  funcftat,  a prii- 
dentiflimo  Equite  pro  Symbolo  funt  de- 
pi(5tiE.  Iis  enim  indicat , eo  fe  animo  in 
bellis  futurum , ut  quoties  cum  hofte 
conflixerit,  aut  occumbendum  fibi,  aut 
vincendum  putet. 


IX.  SYMBOLVM 

MARCHIONIS  BEVRONII. 

Verfatilis  Pinnula  ventis  agitata. 

Lemma , 

NFNCA  MVDO,  SJ  NO  MVDAN. 

Quamquam  mobilitate  fua  verlatiJis 
fefe  Brafleola  fledac,  ad  omnem  ven- 
torum halitum  moveatur  3 non  tamen 
alio  illa  vertitur  , mfi  aliunde  illi  flave- 
rint. Non  aliter  ille  fui  propofiti  tena-- 
ciflimus , iiumquam  fe  ab  amore  fiio  dif- 
ccfliirum  affirmat  , quamdiu  ea  quam 
colit  Puella , in  amore  ipfa  fuo  perfti- 
terit. 


XL  SYMBOLVM 

DVeiS  BRISSACI. 

Exigua,  inter  majores,  Palma, 
infcri^tum  eratt 

JEQVABO,  SI  faveas. 

Solis  calore  foventur,  ac  vegetantur 
arbores  ; gratia  Principis  , Aulicorum 
virtus,  ac  fortuna  promoventur.  Ea  ra- 
tione Avita  -decora,  refque  a Majoribus, 
prsclare  gcftas,  aquaturum  fe  Dux  Brif> 
facus  exiifimat  , fi  blando  Regis  nucu 
ac  tavore  incitetur. 


'inaiyuij  de 


‘Jflarcfuu  cie  'TJlirpoi 


Z^iarepiLs  de  ‘yeniinj 


nUarcjuL)  de  57/^ 


I 

I ' 
V 


iji.aw’'- 


wmsmm 

L>  A&^SSgSaFl! 

^ahL '.«A^^wXwA‘■.wml^at^g■g*ii 


J^ir/l’cF.  Cil/h'<7HlTumi£eDiii:uAutv/.  Jitoc^'SuIy. 

rfiL-c Aitreliancujis . 

Decem^ujTunnieEipiiie^- 

Ajyniqeri,Ejjh4xln,(iuchii/EjiiiDuCL.r  Eijutruij. 
Ephxbi  Eijuihirn. 

Eynipya/itji-cr  Tu^iccneJtjue 
Siipafajx^s  Uuci^  ei- Eatilhtm  . 


Quinque 


7 Amucfcti  JuoReqhs  hafhim  chScuiunp/zfrnic^- . 

8 R£x. 

13  Ecccm  RecjiceTuiyiiiT Eipides . 

le  Annipeft.Epficebt.Et^ttt  auciih./ Requt Epithinu^. 

11  EpAerhi  Eatiihim . 


1 Aniphii/ieah-i  luJihus  ■ 

2 /rtqenj- 

3 Summii.T  Ccu7h‘onLm  Prc^\'iiu^ . 

q.  Pruniis  SuApyiiTf-echLJ . 

j QiuxiuarSutntnt  Cashvi-um  B-ce£cR^  aJ/uio/tii. 
0 Pi-L^chuf  C(ls&t>rum  Tuntue  Pepiex  ■ 

St/t  t,/rr  Jeltfi  ilvtu/^ 


RM  ARUM  ^^Icin^u^Tia-rna:  Eijtiiirj  . ^ Dcccnr  ejiu‘Turma- Ecaudes  ■ 

-•2<EphcehiEqtutttm.  E l rr  , ■ - 7f,«,.wr,7/.f^  T^/A 

? JV! 


■<Tyni^mii^^Ev  Tubtci  ^ 
SE^mborej  P/ntri^Lt  E^uihitmj 


llLIl^U: 


li/mpiinufitx  TuhtcinfAicjitc  . 
Shj^abiyreJ Eiupp!  Ei^iubtirnijit 


■P- 


iiimf^  inisite  EubicttiPJi^uc  ■ 
SEjnzhjrcs  Ducis  Et^uihtnujtie  . 


101 


Q^U  I N QJU  E AGMINUM 

IN  AMPHITHEATRO, 

LUSTRATIO 

N Circum  Turmce  proceflerant,  conftiterant  paulifper,  & Vi- 
garanii  curis  , in  fuas  finguLc  ftationcs  deinde  difcefleranr.  E 
regione  Theatri , in  quo  Regina:  confederant,  Rex  fuum  omnem 
Equitatum  collegerat.  Ciim  pidta.s,  tritaque  charta  fiftas,  Capi- 
tum Effigies,  Summus  Caftrorum  Pra-feaus  collocari  juflit;  car- 
ceres claudi  ; aliofque,  cum  fuis  Equitibus,  Duces,  ad  extremas 
quatuor  Amphitheatri  partes , fecedere.  Antequkn  dato  ligno 
currendi  fieret  copia  ; libellos , quibus  ea:  Caftrorum  leges  typis 
exculi"  continebantur,  huc,  illuc  (pargi  voluit. 

CASTROKVM  LEG  ES. 

QVadragies-qjvater  nnacina^ue  Turma  decurrito.  £lua  flura  Capita  fcla , piltdque 
fixerit,  extulerit-,  fuperior eflo. 

Ne  cujus  fraudetur -virtus,  atcjue  indufiria.  Si  unus , plurefve  fuerint  Eejuites  aliarum  Tur- 
marum , qui  totidem,  aut  plura  fixerint,  extulerint  Capita ; ij  ad  viHricem  Turmam  tranfeunto. 
Sive  pares  fecum  decurfiones  ab  Equitibus  viSlricis  Turma  repetant , feu  i?ialint  curriculi  fortunam 
iterum  experiri  ; penes  eos  efto.  transfixorum  Capitum  numero  vicerit,  palmam  referto. 

Si  cui  exciderit  pileas , enfis , jaculumve  ; fi  cui  elapfa  fuerint  inter  currendum  pedulia  ; fi  cu- 
jus Equus  in  arenam  procubuerit, Equite'mque  fecum  effuderit : curfis  ille  fuos  etx  palmam  amittito. 

dfii  orbe  medio  circumdublo , fuccuffatorem  Squmn  infulte  , atque  ineleganter  in  ftadium  addu- 
xerit {neque  enim  remifftore  curfu  eundum  ,fed  toto  impetu  in  Annulum  ac  Capita  irrupendum) 
ejus  curfus  inanis  eflo. 

Quandoquidem  quatuor,  l diverfis  carceribm  flmul  erumpunt  Equites , nec  Caftrorum  Judices 
conftituti  fatis  valeant  perfpicere  qui  fit  decurfionum  exitus  : fuos  quifque  carceres  quika  prafit,fe- 
ligito ; atque  hic  probata:  fidei  Vtrmn  Nobilem  ftatuito , qui  recenfitasT armas,  defcriptdque  Sejuitum 
nomina  animadvertat , (tx  transfixorum  Capitum  numerum  in  tabulas  referat. 

Jlle  e carceribus  Vir  Nobilis  ne  difcedito  -,  alium  fibi  fubftituito , qui  exaltis  curfibus  Equitum  no- 
mina ,vilioridfque  in  albo  notatas  ad  Judices  deferat  -,  qui  quidem  pro  meritis,  viliori  palmam , 
pramiumque  porrigent. 

AN'''  DVX  GR  AMON  TIVS. 


Eee 


102 


Sparfi  etiam  totis  Caftris  libelli':  in  quibus  Ducum,  Equittimque  , cujufque  Agminis 
nomina  erant  defcripta ; & decurfionum  ordo  conflitutus. 

TVRMARVM  ORDO. 


Re  X. 

■pvVx  Avre- 
l^LIANENSIS. 

O N D /E  V S 
VjPrinceps. 

T^Vx  An  gvie- 
l^NVS. 

• J^Vx  Gvisivs. 

Vi'vonus. 

Vilkregius. 

Seryaus. 

Canaplius. 

Seques  Harcurfius. 

Sant-Agnanus. 

Comes  Flej[eeus. 

Soyecurtius, 

Eques  FUj[aus. 

Rupefortius. 

'Na-uaillius. 

Bellefontius. 

Saltenfis. 

Janliftus. 

Plumartinus. 

Armagnacus. 

F^ohamieeus. 

Bomllonius. 

C^uitautus. 

Chaftraus. 

Ludaus. 

Lifle-honaus. 

CharmafeUus. 

Monpefatius. 

Ragnym. 

Louuignaus. 

Marfillacus. 

Gamachaus. 

D«x  Nivernerifis. 

Miropkenfts. 

Fueilladius. 

Fuxenfis. 

Bethunius. 

V^oyaus. 

Vervinu!. 

Rex 

Cleraus. 

Feguilinus. 

TDux  Angp“ 

■■  Bevronm. 

Armagnacus , f»»» 

'^Vaillacus. 

Coaflinus. 

Suillius. 

Turyeem. 

Sant-Agna-  f»  o-' 

‘'“lllterus. 

Seryaus , 

Oiiaillim. 

Urilfacm. 

nus , 

AN''^  DVX  GRAMONTIVS. 


r/-i.KiL>-^4ti*Ti  rfTilTiiAiii  L u It  f'"it'~ri1iii 


1 

i. 


jiTmiv 


P Decurs. 

etaitinniieTiinmii 

Sfahoi 


■ B\vf^X'a/hv  Tui7na'Duci<AuttI  Juo  Uem  S^^ 
' D\uv A^LirelianciUfU  mslaJio  Jccurren.<^, 
lyturdeni  in  suw  ccz^fh^if  Rhiiw. 

' TurntiX  Eiiiiih^ . 

' 7y/rit>uiii^Rr  Titlncine.njiie  ■ 

. E/u^Armufcn.e/it.<-  etEjuiiiiviE^y/iiAi 
) kqiii  ejitAdui-lifi',  Enuiiunnjuc J 


Axeiccl  ‘C  'ipln 


L ConseRJUs  B.egxnat-uni  ■ 

,i  C orU''c..viis 
■j  Hci-li  licqu! . 

4.1/1  Amp^idhcair^im  aiiiiiu  ■ _ 

'r  Sum  in  luc  Ci-uSrotiun  Pn^’chu 

/■'  P-i/n’enufSul>pn.Tfrd  p^dcinJe alpSuln 


t/idivcJJiur 

ruansdiaiu- 


yrtuniiimurKe 
liEXuiMa.  ito  deiu/yv/is,  uui 
U'  Turimv  licqiixE<juiieJ . 
ti  ’Jy mpanixhv  'Euhtcincjijue 
ri  Annipcri  EphaLi  exuietn 
rftvli.  1.1  K(jtu  licii  u Aiichh/  - 
' tluciihj  iq  E/u^^ Siinaiitrc^ . 


ruTTUCrPPTJ  1 J P 


■ I ■'{:  . .,  'm; 


fete 


AD  Capital 

n LH  Amipliitlieairo 
Jufnojihr  . 


a B7rfrctCii/h-Ji7LlurtmzLoilLTiti-inafn.t-dui 

VI  ConJiVas  PtinccpA  in  .(hn-ho  decun-et. 

efiuvdem  in  .suu  cii-fh'us  liinho . 
x}.K,jiuf  Tiintiiv  JCcjuifcJ . 
af  Ivm^mnidir  cjtuf  Ttihtcinesijtie  . 

'Ai-niiqei-t  c/ius.yifyfiivln  e/iu  d Eijmfum 

jiii  e/u.^  i{aih{t/,Et^uihini  ihni  E>^ui  ■ 


vnnia 


.'te 


te!: 


103 


AD  FICTA  CAPITA 

D E C V R S I O 


N ludicris  olim  certaminibus,  quibus  vana;  Capitum  Effigies  jacu- 
lo, enfeve  transfigebantur,  finguli  Equites  decurrebant.  In  hacpa- 
la:ll;ra  quaterni  e carceribus  erupere  : Atque  ita  Equitum  numero 
formofior  , implicitis  curfuum  ac  recurfuum  orbibus  difficilior  ea 
fuit  decurfio. 

Orbe  circumducto  , tanto  confenfu,  ita  compofica  celeritate 
ferebantur,  ut  in  medium  campum  fimul  progrefli,  fervato  dein- 
de ordine,  curfum  ad  Medufam , eodem  omnes  tempore  defledle- 
rent.  Quia  vero  longiffime  patebat  Hippodromus , ij  Equi  fuerant 
eligendi,  qui  eo  eflent  fpiritn  , atque  ita  indituti  ad  ludos,  fiexique  , ut  aequabili  ardore 
incitati  procederent,  & in  tanta  retextorum  orbium  frequentia,  nec  effervelcerent  ni- 
mium, aliorumque  curfus  prsverterent ; nec  fatigati,  ineleganter  fuos  ipfi  remitterent. 

Tranfverll  fepti  fines  quifque  fecutus  Eques,  Turcicum  Caput, Columna;  lignea;  inau- 
rata:^impofitum , fex  fere  pedum  altitudine  eminens,  hafta  auferebat.  Dimifsa  deinde 
hafla,  dimidium  orbem  dextrorfum  infleffens  ; conditum,  fuum  inter  femur,  & Equi 
Ephippia,  jaculurn  educebat,  quo  eminus  emilTo,  piffum  Mauri  Caput  configeret.  Ea 
quidem  Mauri  Effigies  Columna:,  quinque  pedum  fpatio  a Clathris  dilTits,  quatuor  pe- 
dibus exfurgenti,  inhxrebar.  Secedebat  Eques  poftea  ; perafloque  gyro  , ad  dextram 
detorquens,  altero  jaculo  inftruclus,  in  mediam  arenam  properabat.  Coeuntes  illuc, 
rnixtique  inter  fe  Equites  quatuor,  circum  Caftrorum  Pra:fe£fum,  orbe  intexto  retex- 
toque  concurfabant.  Eodemque  mox  tempore  in  contrarias  partes  quam  celerrime  fle- 
ftebant  equos  , ubi  ad  carceres  perveniffent ; fubfultim  gyrantes  , qua  longi  excurre- 
bant clathri,  rapide  invehebantur;  jaculo,  Medufa:  Caput  feriebant,  figebantque.  In- 
feitara  autem  Clypeo  Gorgonidem.  Perfens  altera  manu  obtendebat  ; altera  ferrum 
offentans.  Equitibus  elegautiflime  minabatur.  Tandem  rurfus  compofito  gyro  illi  abeun- 
tes, redeuntefque , defixum  pedali  pulo,  in  ipfa  planitie.  Caput,  inter  currendum  , ftri- 
£fo  enfe,  tranfadigebant  abripiebantque. 

Non  ex  eadem  , fed  e primis  quatuor  Turmis  deledi  Equites  totidem,  prodibant  in 
campum.  Earum  Duces  primam  decurfionem  iniverant ; deinde  alij , aliique.  Poftre- 
moGuifius,  Americanique  decertarunt.  Et  quia  undecim  omnino  Equitum  numero  con- 
flabat ille  Manipulus,  trefque  in  ultimos  curfus,  tantum  fupererant;  decurfioni  tertis  fe 
adjunxit  Guifius  : Atque  ita  numerum  alij  vicillim  implentes,  quaternis  finguli  curfibus 
perfundi  funt  ; fi  rem  expendas.  Quadragies  quater  decurfum  efl. 


Fff 


104’ 

Venufte  adeo , ac  eleganter  Egregij  Equites  fuam  omnes  egere  pompam , ut  & Eque- 
ftrium  artium  peritia,  & fua  ipfi  gratia,  prxftantiaque corporis,  fpedlatoribus  commen- 
dati, fin  minus  palmam,  famam  faltem  virtutis , atque  elegantis  Angularis  retulerint. 
Eredlos  fponte  fua  animos.  Principis  etiam  exempla  accenderant,  qui  ejufdem  palms 
petitor,  & ludicram  vidloriam  non  dedignatus,  ad  pugnas  olim,nunc  ad  ludos  prsibat. 
Sexdecim  Capita  enfe,  jaculoque  LoDoicvs  fumma  cum  dignitate  confixerat;  nefcio 
tamen  quo  fato  emilTum  infixumque  jaculum , fallente  cufpide,  quandoque  excidit.  For- 
tunam excepit  Bellefontius , Perfici  Agminis  Eques : Numquam  eum  fefellit  idus ; num- 
quam  in  perfodiendis  Capitibus  erravit  manus.  Plaudente  Theatro , tubis , tympanifque 
fonantibus  ad  Reginam  dudus,  ornatam  pretiofiffimis  Adamantibus  Pixidem,  in  prs- 
mium  accepit ; fuis  quidem  opibus , multo  magis  Regum  optimi , Regum  Maximi  Ima- 
gine, quam  incluferat,  infignem. 

Cum  Sole,  ea  omnis  Pompa  excellit.  Omnis  late  confelTus  abiit,  hodierna:  decurfio- 
nis  voluptate  ; craftins  defiderio  permotus. 


9 


io; 


ANNULARIS  DECURSIO 


I s voluptatibus  Rex  fuavius  afficitur  , quas  in  fuos  etiam  populos 
effuderit ; nec  ea  fibi  obledlamenta  jucunda  putet,  qus  fuis  non 
impertiat.  Turmas  itaque  poftero  die  in  Armamentarium  conve- 
nire juffit ; unde  cum  omni  cultu  fuo  in  Circum  procederent,  &C 
totam,  quam  late  patet, Urbem,  Equitantes  trajicerent.  Eo  qui- 
dem conlilio,  ut  quos  anguftior  Theatrorum  moles  non  caperet; 
aut  tedlis  patentibus  adll:antes,aut  per  vicos effufi,fplendi(limum 
apparatum  mirarentur.  Spedantium  quidem  voluptati  magis 
quam  ordini  ac  dignitati  Ludoruraconfuluit ; Etfi  enim  inamplif- 
fimis  ac  pulcherrimis  compitis,  plateiique,  pompa  celebritas  augebatur  ; in  anguftis, 
multum  fpedaculo  fplendoris,  ac  majeftatis  detradum  eft. 

Cum  in  Amphiteatro  Rex,  Agminaque  conftitiflent:  confediflentque , ut anteL Re- 
gina: Annularis  Ludus,  iifdem  ritibus  editus  ert;  fpedante  Curia,  infinita  civium  multi- 
tudine, Theatrorum  gradibus  inlidente.  Summa  ipfa  Lupara  teda  alij  confeenderant, 
alij  vicinarum  adium  Faftigia:  multi  etiam  tabulatis  adrepferant. 

Laudem  etiam  in  hoc  certamine  maximam  Rex  ell  conlequiitus ; quippe  qui  prima 
decurfione,  Annulo  haftam  inferuit ; ea  elegantia,  ea  praftantia,ea  ftabilitate  , ut  cum 
arte,  ac  fortuna,  virtutem,  indullriamque  effe  conjundas,  fpedator  quiique  perlpe- 
xerit.  Cateri  Equites  non  mediocrem  in  hac  Palallra  gloriam  obtinuere,  licet,  ob  re- 
fluentium plumarum,  Ardeariimque  mobiles  criftas , & offufi  fulgorem  Solis, folitb  effet 
demiffior  orbiculus ; quem  quidem  intrulis  haftarum  mucronibus  commodius  abftuliC 
fent,  fi  eii  qua  convenit,  altitudine,  appenfus  effet. 

Ter  finguli  Equites,  non  continuis  curfibus,  fed fuo  quifque  ordine, ftadii  fortunam 
experti  funt;  alter  alteri  fucceffit,  vicillim  alii.  Prima  Turma  Equites,  deinde  fecunda:, 
alii  deinde,  ut  incefferant , ita  decurrebant. 

Saltenfis  Comes,  Condai  Principis  Turma  adferiptus Eques  Palmam  retulit;  pretio- 
fiffimoque  Adamante,  ab  Auguftiffima  Principis  Matre  donatus , abiit,  circumfonanti- 
bus,  totis  Caftris,  toto  Amphitheatro,  Tympanorum,  Buccinarum , Plaufuiimque  con- 
centibus. 

Is  fuit  celeberrimorum  Ludorum  exitus,  quorum  luxus,  profusiifque  fplendor,  om- 
nem Equeftrium  Pomparum  apparatum,  a Majoribus  editum  longe  fuperat ; quorum 
magnificentia  tam  alte  eorum  qui  adftiterunt , animis  infidet,  ut  nulla  unquam  delere 
poflit  oblivio. 

FINIS.  Ggg 


FINIS. 


PARISIIS 

E typographia  regia. 

CVRANTE  SEBASTIANO  MABRE-CRAMOISY, 
ejufdem  Typographis  Dire£tore. 


M.  D C.  L X X. 


/tye 

» v'«»,? 

ri»f«: 


IH£litTIr